Home / Extra / Dossiers / Diverse / De Slag om Zuidoost-Brabant

De Slag om Zuidoost-Brabant

  • Reageer
  • U kunt deze pagina printen door gebruik te maken van de standaard print mogelijkheden in uw browser.

Zuidoost-Brabant is vanaf 17 september 1944 een groot slagveld. Een enorme geallieerde troepenmacht van Amerikanen, Ieren, Engelsen, Schotten en Welshmen vecht zich hier het Duitse bastion binnen om door een smalle corridor via Nijmegen en Arnhem door te stoten naar het hart van het Duitse Derde Rijk. Maar de poging om via Arnhem razendsnel de Rijn richting Duitsland over te steken, faalt jammerlijk.



Market Garden, zoals de militaire operatie is gedoopt, mislukt tenslotte niet tijdens de Slag om Arnhem, maar hier al in Zuidoost-Brabant. Hier worden de geallieerden op een onoverbrugbare achterstand gezet. De taaie tegenstand van de Duitsers en hun voortdurende aanvallen op de corridor halen de noodzakelijke vaart uit de opmars, terwijl het succes juist afhangt van snelheid en overrompeling.

Son, waar Amerikaanse parachutisten landen om de bruggen over het Wilhelminakanaal snel in te nemen, is al meteen het toneel van grimmige gevechten. De Duitsers slagen er in de brug in Son op te blazen, maar in de nacht van 18 op 19 september legt de Britse genie een bailey-brug aan. De dag daarop verschijnen bij Son uit het niets Duitse tanks en nemen de brug onder vuur. De aanval wordt ternauwernood afgeslagen. Het blijkt te gaan om een inderhaast aangerukte Duitse tankbrigade die de bevrijders oostelijk van Eindhoven nog flink zal dwarszitten.

Ook Best en omgeving is al meteen het toneel van zeer bloedige gevechten, en Eindhoven is op 19 september -een dag nadat de stad is bevrijd- doelwit van een Duits bombardement waarbij meer dan tweehonderd doden en ruim achthonderd gewonden vallen.

Vanaf 21 september is de corridor in Zuidoost-Brabant al te breed geworden voor succesvolle Duitse aanvallen en verlegt de strijd zich langzaam maar zeker steeds meer naar het noorden. In de daaropvolgende dagen slagen de Duitsers er tussen Sint-Oedenrode en Uden tweemaal in de daar nog smalle corridor te doorsnijden.

Maar ook in Zuidoost-Brabant is de strijd dan nog lang niet gestreden. In de straten van Best vechten Schotten en Duitsers eind september nog een verbeten strijd. Er wordt dan ook nog zwaar gevochten om Reusel. Tot in de dorpskerk gooien Welshmen en Duitsers handgranaten naar elkaar. En Asten is op 22 september na een felle strijd bevrijd, maar komt eind oktober opnieuw in de frontzone terecht als een grote Duitse troepenmacht het Deurnes Kanaal oversteekt. Liessel en Neerkant vallen zelfs korte tijd opnieuw in handen van de Duitsers. Deze onverhoedse Duitse aanval is niet bedoeld om door te stoten naar Helmond, zoals wordt gevreesd, maar puur om geallieerde troepen weg te lokken bij de corridor. Die opzet slaagt overigens niet.

De dorpen en steden in Zuidoost-Brabant zijn dankzij Market Garden weliswaar vroeg bevrijd en de inwoners blijft verder oorlogsleed, zoals de hongerwinter in westelijk Nederland, bespaard, maar de prijs is ook hier hoog. Duizenden soldaten sneuvelen, naar schatting honderden burgers komen om het leven, en de verwoestingen zijn groot.