Een expositie bij Sectie C tijdens de Dutch Design Week in Eindhoven.
Volledig scherm
Een expositie bij Sectie C tijdens de Dutch Design Week in Eindhoven. © Kees Martens

Eindhoven heeft behoefte aan Bureau Creatieve Zaken

Rob van der Ploeg is matchmaker bij de gemeente Eindhoven. Eerder was hij verantwoordelijk voor restaurant De Smalle Haven en Sectie C. 

Het Debat in de Stad gaat maandag over Eindhoven als designstad. Een voorschot op de discussie.

Hoe bepalen we het gezicht van Eindhoven dat past bij onze status als designstad? Met trots kijk ook ik naar onze stad en hoe wij die de afgelopen twintig jaar hebben ontwikkeld van een stadje onder de rivieren tot een bolwerk waar nationaal en internationaal naar gekeken wordt.

Volwassen
Eindelijk kunnen we zeggen dat we als stad bijna volwassen zijn. Dat we meedraaien in de snelle ontwikkelingshectiek van de (creatieve) wereld en dat we zelfs op sommige vlakken vooroplopen. Vanuit mijn huidige functie als matchmaker voor de gemeente Eindhoven ben ik vooral bezig om de (binnen)stad naar een volgende fase te tillen. Wat willen wij als stad, waar gaan we naartoe en met welke partijen gaan we dit doen? Daarover praat ik met ondernemers, lokaal, nationaal en internationaal, en het is mooi om te merken hoe graag zij zich in Eindhoven willen vestigen. Vaak hoor ik dat Eindhoven, na Amsterdam, de eerste keus is. Het maakt Eindhoven economisch sterker, het creëert veel banen en het geeft onze stad een volwassen uitstraling.

Het waarom van deze ontwikkeling zit hem in de dynamiek die we als stad de afgelopen jaren ontwikkeld hebben. De creatieve industrie speelt hierin een belangrijke rol. De vraag komt nu op hoe we hier in de toekomst mee moeten omgaan. Hoe zorgen we ervoor dat we die dynamiek vasthouden?

Verouderd
In eerste instantie denk ik dat het belangrijk is niet te overhaast stappen te zetten. Het is noodzakelijk dat we eerst in kaart brengen wat we nu ontwikkeld hebben. Wie zijn die partijen die voor die dynamiek zorgen en waar hebben zij behoefte aan? De afgelopen jaren werd deze dynamiek mede bepaald door de inzet van krachten als Lidewij Edelkoort (directeur Design Academy Eindhoven), Thom Aussems (directeur Trudo, Strijp-S) en Piet Hein Eek (ontwerper). Tevens was er de 'joker' van de vele vierkante meters die we daarvoor konden gebruiken. Die kunnen we niet nogmaals inzetten. Vooral ook omdat de toekomst om iets anders vraagt. Veranderingen gaan razendsnel, maar kunnen wij hier naar handelen? Het culturele creatieve landschap wordt al jaren aangestuurd door een systeem dat mijns inziens verouderd is. Dat zie je overal. Het zijn vaak bestuurders en de culturele elite die bepalend zijn. Dat is niet meer van deze tijd.

Om stappen te kunnen zetten moeten de juiste mensen weten wat er speelt. Ze moeten flexibel zijn en direct kunnen handelen. Hier ligt voor Eindhoven de grootste kans. Een nieuw beslissingsbevoegd instituut (een Bureau voor Creatieve Zaken), dat bestaat uit een samenwerking van spelers uit het veld. Vooral de makers zelf, maar ook het nieuwe fenomeen van cultureel creatief ondernemerschap moet hierin een grote rol gaan spelen. Dit natuurlijk in samenwerking met bestuurders en mensen met de juiste knowhow. Dit samenspel van maker, ondernemer, bestuurder en expert zal weten wat de directe dynamiek van het moment is en daar naar kunnen handelen. Het activeert waardevolle partijen of initiatieven. Niet alleen op basis van vorm en inhoud, maar ook op basis van inzicht en behoefte.

Designstad
Ik hoor vaak dat het smoelwerk van de stad niet is mee veranderd en dat je aan niets kunt zien dat we een designstad zijn. Ik ben het hier mee eens, maar maak me daar geen zorgen over. Ook hierin speelt namelijk dat je deze verandering niet van bovenaf kunt opleggen, maar dat deze vanuit de stad zelf moet komen. En daar zijn we nu pas aan toe.

De basis van onze designstad is gelegd. Laat het Bureau voor Creatieve Zaken kijken waar behoefte aan is; op welk niveau dat invulling vraagt en welke middelen nodig zijn. Geen overhaaste, ondoordachte, geldslurpende projecten maar zaken waar we blij van worden. Projecten die passen bij locaties en iets opleveren, veel meer dan geld alleen. Vlakbij het station mag het toegankelijk en verrassend zijn, spelen met het passerend publiek, terwijl het bij het Van Abbemuseum elitair mag zijn, het mag aanzetten tot nadenken.

Succes
Ik wens het Bureau voor Creatieve Zaken alvast veel succes, want er wacht een interessante maar ook zware opdracht. En als het bureau het goed doet, kan het zomaar een voorbeeld zijn voor een landelijke vernieuwing in het culturele creatieve landschap.