Bondskanselier Helmut Schmidt dreigde Die Welt te vernietigen als de krant een onwelkom verhaal zou publiceren.foto Michael Kappeler/EPA
Helmut Schmidt ging Christian Wulff voor in de poging om de pers te muilkorven. Maar wat de motieven betreft is er een wereld van verschil.
Van Multatuli weten we al dat een man carrière kan maken door omhoog te vallen wegens gebrek aan gewicht. Op de Duitse bondspresident Christian Wulff is dat zeker van toepassing. Voordat hij geroepen werd tot het hoogste ambt, was hij lokaal politicus in Osnabrück en later minister-president van de deelstaat Nedersaksen. Maar niemand zal in deze grijze muis een president hebben gezien die nationaal en internationaal vertrouwen en gezag zou weten af te dwingen. De bondsregering onder leiding van Angela Merkel moet er hoogstens vanuit zijn gegaan dat hij voor niemand een bedreiging was en geen schade zou aanrichten.
De affaires waarin hij nu verstrikt is geraakt – een dubieuze lening van een bevriend echtpaar en vervolgens pogingen om de publikatie ervan in het boulevardblad Bild te voorkomen – beklemtonen alleen maar dat hij niet is opgewassen tegen de verantwoordelijkheden die het ambt van bondspresident vragen. En daarmee heeft hij inmiddels schade aangericht aan het aanzien van zijn functie.
Wulff is nog meer klem komen te zitten, nu bekend is geworden dat hij ook Die Welt am Sonntag onder druk heeft gezet om te verhinderen dat een interview met zijn halfzuster in de krant zou verschijnen. Volgens alle geldende morele normen en misschien ook wel grondwettelijk is Wulff's positie onhoudbaar geworden.
Eind vorig jaar kwam een ander ernstig geval van muilkorven van de pers ter sprake. Het werd naar voren gebracht door de 'dader' zelf, de voormalige bondskanselier Helmut Schmidt. Die vertelt in Helmut Schmidt Peer Steinbrück, ZUG UM ZUG, uitgegeven door Hoffmann und Campe, dat hij de toenmalige chef-redacteur van Die Welt Hertz-Eichenrode dreigde zijn krant te vernietigen als een hem onwelkom verhaal zou worden gepubliceerd. De kranten lagen 's avonds al op het centraal station van Bonn, de toenmalige regeringshoofdstad, om de volgende ochtend verkocht te worden. De chef-redacteur ging echter op het dreigement in en liet de kranten weghalen voordat ze (nog meer) lezers konden bereiken.
Hoe haalde een bondskanselier het in zijn hoofd om een dergelijke actie te ondernemen?
In oktober 1977 stond een toestel van de Lufthansa met negentig passagiers op het vliegveld van Mogadishu in Somalië. Het was gekaapt door leden van de Rote Armee Fraktion (RAF) in een poging om gevangen RAF-leden – onder wie Andreas Baader – vrij te krijgen. Schmidt weigerde te onderhandelen. Van de toenmalige dictator Siad Barre kreeg de bondsregering toestemming om de passagiers met een speciale Duitse politie-eenheid te ontzetten. Een Israëlische radio-amateur had het overleg tussen Siad Barre en Schmidt opgevangen en de plannen vervolgens wereldkundig gemaakt. Die Welt vond het nieuws een opening waard, maar daarover had Schmidt een andere mening. "Ik was mij er volkomen van bewust dat mijn dreigement in strijd met de grondwet was (...). Ik heb gehandeld in het belang van de negentig mensen die in het vliegtuig zaten. Dat had met macht of machtsmisbruik niets te maken", zegt Schmidt tegen Steinbrück.
Zijn ingrijpen had tot gevolg dat niemand van de RAF-leden of de met hen samenwerkende leden van het Palestijns Volksbevrijdingsfront iets van de Duitse plannen te weten kwam. De passagiers konden op 18 oktober 1977 worden gered. De RAF-leden aan boord pleegden zelfmoord. Wel werd werkgevers-voorzitter Hans-Martin Schleyer, die in handen was van de RAF, door leden van de groep in het Franse Mulhouse vermoord. Pogingen van bondspresident Christian Wulff om vanuit strikt persoonlijke belangen de pers ook proberen te muilkorven steken hierbij wel erg armzalig af. Helmut Schmidt ontwikkelde zich tot een nationaal en internationaal gerespecteerd elder statesman. Wulff hoort zo snel mogelijk vergeten te worden.
Door Rieks Holtkamp, redacteur van deze krant.
© Eindhovens Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
Sorteer reacties
