De onderlinge banden tussen Molukkers zijn sterk. Archieffoto Karel Zwaneveld/ANP
Veel Molukse jongeren kiezen voor een lager onderwijsniveau vanwege hun
vrienden. Het wordt tijd dat zij beseffen dat zij moeten werken aan hun
eigen toekomst in plaats van hun lot te laten bepalen door de vriendengroep.
Minggoes doet het goed in groep 8 van de basisschool. De leraar is zeer
tevreden. Het resultaat van de Citotoets bevestigt wat de leraar vermoedt:
Minggoes kan met gemak naar het vwo. De Citoscore van Tjallie en Noes, de
twee beste vrienden van Minggoes, toont een ander niveau: mavo. Waar kiest
Minggoes voor: vwo of mavo?
Recente studies wijzen uit dat veel
Molukse jongeren onderwijs volgen dat afwijkt van het schooladvies. Zo
blijkt uit het zojuist verschenen onderzoeksrapport 'Klaar voor de start'
van Anneke Dorrestein (PON, Kennis in uitvoering), dat een deel van de
Molukse jongeren met een havo- of vwo-advies toch voor een ander schooltype
kiest. Ook de quick scan van Trees Tunjanan van Forum begin dit jaar toont
aan dat een aanzienlijk aantal onderwijs volgt op een lager niveau dan het
schooladvies: 22 procent volgt vbo in plaats van mavo, 33 procent kiest voor
mavo in plaats van havo en 36 procent gaat naar mavo of havo in plaats van
vwo. Een van de verklaringen die Tunjanan daarvoor geeft, is dat hun
vrienden daar ook naar toe gaan. Voor veel Molukse jongeren is lid zijn van
een Molukse vriendengroep erg belangrijk. Dit helpt hen in hun zoektocht
naar de eigen identiteit en in de ontwikkeling van hun eigen opvattingen.
Daarnaast biedt de groep hen vertrouwdheid en veiligheid. Daar is op zich
niks mis mee.
Deze groepsverbondenheid wordt een belemmering als
dat jongeren zich in hun schoolkeuze laten leiden door de groep. Onder het
motto 'doe gewoon, dan doe je al gek genoeg', wordt doorleren door de groep
als negatief beoordeeld. Wil je als jongere je verder ontwikkelen, dan ben
je 'sombong' (kapsones hebben).
Het kreeftengedrag treedt in
werking: zoals een kreeft door andere kreeften in een mand wordt
tegengehouden om eruit te kruipen, zo belemmeren de jongeren elkaars
toekomst. De keuze voor een school waar de anderen ook naartoe gaan, kan een
voorbode zijn van volgzaam gedrag. Variërend van op stap gaan met de groep
op doordeweekse avonden in plaats van voorbereiding op een toets tot
verzuimgedrag en zelfs vroegtijdig stoppen met de opleiding. Het rapport
'Klaar voor de start' meldt dat 23 procent van de Molukse jongeren de tweede
opleiding niet afmaakt, omdat ze geld willen verdienen. Volgzame jongeren
die zich later willen begeven in arbeidssectoren waarin competenties als
kritisch denkvermogen, wilskracht, actief meedenken en
verantwoordelijkheidsgevoel een vereiste zijn, komen van een koude kermis
thuis.
Het is tijd dat Molukse jongeren beseffen dat ze moeten
werken aan hun eigen toekomst en aan een volwaardige plek binnen de
Nederlandse samenleving in plaats van het 'najagen' van andermans dromen. De
Molukse vriendengroep als referentiepunt bevordert weliswaar persoonlijke
ontwikkeling en welbevinden, maar moet geen dwangbuis worden. Je blijft een
individu met je eigen talenten ook al behoor je tot een groep. En in die
hoedanigheid ben je verantwoordelijk voor je eigen handelen en succes.
Molukse jongeren dienen zich ook te richten op leeftijdsgenoten die dezelfde
schoolambities en interesses hebben. Er zijn ook succesvolle rolmodellen
binnen de Molukse gemeenschap.
-
De auteur is werkzaam
bij Palet, adviseurs diversiteit, in Eindhoven. -
Op vrijdag 15
mei wordt het rapport
'Klaar voor de start: onderzoek naar de
arbeidssituatie van Molukse jongeren in Noord-Brabant' gepresenteerd in
Tilburg.
© Eindhovens Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
