'Het zijn barre tijden voor de verkopers van huizen'. foto Koen Suyk/ANP
De cijfers spreken voor zich. Het zijn barre tijden voor verkopers van huizen. Kandidaat-kopers houden de kaarten op zak en durven de laatste stap vaak niet te zetten.
Gevolg is dat panden langer in de verkoop staan, het aantal transacties is
verschrompeld en de huizenprijzen zakken. Mensen die een nieuwe woning
kochten zonder de oude te verkopen, zitten in de piepzak. Ze moeten maar
zien of ze hun oude pand nog kwijtraken tegen de vooraf gedachte prijs. Voor
het eerst sinds 1983 zit het echt tegen op de woningmarkt. Destijds was het
mega-werkloosheid en een torenhoge rente (soms rond 13 procent per jaar) die
de consument in rouw dompelde. Een schijnbaar uitzichtloze periode ging
vooraf aan 25 jaar van onwaarschijnlijke prijsstijgingen van onroerend goed.
De situatie zoals die zich nu op de huizenmarkt voordoet, lijkt niet direct op
die van pakweg 1978 tot 1983. Momenteel teistert een algehele
vertrouwenscrisis de economie. We zijn met zijn allen ineens bang voor de
toekomst geworden. Banken maakten er een rommeltje van en dat sloeg over
naar de reële economie. Iedereen telt zijn knopen en maakt pas op de plaats.
Met name grote aankopen (huizen, auto's) worden uitgesteld.
De
huizenprijzen dalen nu, terwijl een aantal economische indicatoren - het
klinkt gek - nog betrekkelijk gunstig is. De werkloosheid loopt komend jaar
weliswaar enorm op, het aantal mensen zonder baan is op dit moment nog
altijd beperkt. Minstens zo belangrijk voor de huizenmarkt is dat de rente,
bezien vanuit historisch perspectief, erg laag is. Daarnaast kennen we in
ons land de mogelijkheid van forse fiscale aftrek van hypotheeklasten.
Gebrek aan vertrouwen heeft nu al gezorgd voor een knak op de huizenmarkt. De
gemiddelde prijs daalde afgelopen jaar ruim zes procent. Om statistische
redenen – er worden weinig vrijstaande huizen verkocht – hanteert het
Kadaster een percentage van 2,5 procent. Op het moment dat de relevante
economische grootheden verder verslechteren (hogere werkloosheid en hogere
rente), is te voorzien dat de correctie op de huizenmarkt grotere vormen
aanneemt.
Over de ontwikkeling van de rente valt niets met enige
zekerheid te voorspellen, over de werkgelegenheid in ons land wel. Komt het
bittere scenario uit dat begin 2011 rond 10 procent van de beroepsbevolking
werkloos is, dan ligt een gemiddelde prijsdaling van huizen van tien tot
twintig procent (ten opzichte van de records in 2008) in het verschiet.
Bankverzekeraar ING durfde onlangs een vooruitzicht binnen deze bandbreedte
op te tekenen. De ING-voorspelling is opmerkelijk en mag zeer serieus
genomen worden. Banken en vooral makelaarsvereniging NVM hebben er immers
geen enkel belang bij om paniek te zaaien. Met name de makelaars schreeuwden
vorig jaar om het hardst dat er niets aan de hand was op de huizenmarkt. De
media zouden de zaak verergeren en de huizenprijzen zouden hooguit enkele
procenten zakken. Wie afging op de zorgeloze verhalen van de makelaars en
een duur huis kocht, zal inmiddels zien dat het aanbod van woningen alleen
maar groter is geworden en dat de prijzen verder onder druk staan.
Voor de potentiële huizenkoper is er alle reden om voorlopig even de kat uit
de boom te kijken. Het droomhuis dat nu nog 300.000 euro moet kosten, kan
over twee jaar misschien voor tienduizenden euro's minder verworven worden.
Daarmee zal een deel van de lucht uit de huizenprijzen verdwijnen. De
prijsdaling is voor een beperkte groep huisbezitters vervelend. Het grootste
deel heeft een enorme overwaarde op de woning, die deels zal verdwijnen.
Mensen die de afgelopen jaren een huis kochten en hun hypotheek blijven
aflossen, kunnen wachten op betere tijden. Wie gedwongen moet verkopen en
met een restschuld blijft zitten, kan wél in bittere ellende terechtkomen.
Datzelfde geldt voor mensen met landurig dubbele maandlasten. Het kabinet
mag deze groep niet vergeten.
Natuurlijk is het bovenstaande niet
leuk voor mensen die hun huis nu in de verkoop hebben staan en geen
perspectief zien. Daartegen is maar een remedie, die gelukkig ook door veel
makelaars wordt gezien. Zet een redelijke prijs op het bord en neem
misschien met iets minder genoegen. Wie er ondanks alles toch van overtuigd
is dat de huizenprijzen op lange termijn gaan aantrekken, moet zijn eigen
plan trekken en een onbekende periode geduld hebben. Dat geduld kan achteraf
ook duur blijken te zijn.
-
De auteur is
economieredacteur
van deze krant
© Eindhovens Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
Sorteer reacties
