Nu dient zich namelijk een uitgelezen kans aan om concrete stappen te nemen
in de strijd tegen de opwarming van de aarde en de grondstoffenschaarste.
Die stappen zijn hard nodig, nu het kabinet demissionair is en de recente
klimaattop in Kopenhagen niet de gewenste resultaten heeft opgeleverd.
Bovendien kunnen gemeenten met een effectief en duurzaam afvalbeleid een
duidelijke invulling geven aan hun groene ambities.
Tot nu toe
worden de kansen hierop onvoldoende benut. Gemeenten kiezen bij
aanbestedingen nog te vaak voor de laagste prijs. Ook worden duurzame
initiatieven te weinig beloond. Er is voor de marktpartijen nauwelijks een
prikkel om te investeren in een efficiënte omzetting van afval in
grondstoffen en energie en in duurzaam transport.
Gemeenten
kunnen een duurzame slag slaan door de markt bij aanbestedingen consequent
uit te dagen en te belonen voor de inzet van schone voertuigen en duurzame
be- en verwerkingsmethoden. Dat zou bovendien geheel in lijn zijn met het
beleid van de gemeenten om dit jaar voor 75 procent duurzaam in te kopen.
Verder zou het een goede invulling zijn van de eigen
ketenverantwoordelijkheid van gemeenten.
Als de overheid aan
burgers vraagt om afval optimaal te scheiden, tot en met het plastic, moeten
consumenten er ook op kunnen rekenen dat inzameling en verwerking van hun
afval verantwoord en duurzaam gebeuren. Dat betekent dat het om meer gaat
dan inkopers en prijs. Het gaat ook om bestuurders met daadkracht.
Lokale bestuurders moeten de ambitie hebben om de relatie te leggen tussen
afval, grondstoffen en de inrichting van hun gemeente. Afval bestaat niet,
maar vormt de grondstof voor nieuwe producten en duurzame energie.
Gemeentelijke afvalnota's moeten dus grondstoffennota's worden. En door te
voorkomen dat iets afval wordt, pakken we de grondstoffenschaarste én het
CO2-probleem aan. Gemeenten kunnen hierbij een cruciale rol spelen door
gesloten kringlopen te creëren. Zo krijgt afval daadwerkelijk een tweede
leven als grondstof of energie.
Dit vraagt voor veel gemeenten om
een andere visie op ruimtelijke ordening en milieu. Waarom niet bij de
inrichting van stad of dorp rekening houden met de beschikbare biomassa en
energiecapaciteit van de aanwezige industrie? Waarom geen afspraken maken
met bedrijven over hoe hun afval als grondstof kan worden ingezet voor
andere bedrijven? En waarom belonen we de duurzame koplopers niet met een
korting op de gemeentelijke belastingen? Ook zo kan de cirkel sluitend
worden gemaakt.
Nu al weet de afvalsector een reductie van 4
miljoen ton CO2- emissie te realiseren. Maar dat kan echt beter, met de
juiste prikkels. Het is dan ook belangrijk dat de nieuwe lokale
beleidsbepalers het grondstoffenbeleid een prominente plaats geven in de
gemeentelijke 'regeerakkoorden'. Dat vraagt om een lange adem, maar het gaat
om de ambities die gemeentelijke bestuurders nú uitspreken. Nu hebben we de
kans om met het gemeentelijke grondstoffenbeleid voorop te lopen.
-
De auteur is bestuursvoorzitter van de Van Gansewinkel Groep
(afvalverwerking en recycling).
© Eindhovens Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
Sorteer reacties
