Volledig scherm
John Graat.

Beste lezer - Urinedouches

BESTE LEZER - In de rubriek 'Beste lezer' gaan leidinggevende redacteuren in op ontwikkelingen bij het ED of in de journalistiek in het algemeen. Reacties: j.graat@ed.nl

Geen dag maken we hetzelfde product in de journalistiek en dat betekent dagelijks keuzes maken. Regelmatig zijn die discutabel. Welke mensen benaderen we voor een artikel? Met welke foto? Welke kop prikkelt?

Journalistieke keuzes
Deze journalistieke keuzes lijken steeds meer zelf nieuws te worden. Neem deze week. Eerst ontbrandde een nationale discussie over een kop in de Telegraaf over de 'kansloze asielplaag'. Het artikel ging over overlastgevende vluchtelingen in azc's. In De Wereld Draait Door en bij Jinek gaven Claudia de Breij en Arnon Grunberg hun mening over de krantenkop. Ondertussen had de Volkskrant op de site gemeld dat de 'asielplaag'-kop op de redactie van De Telegraaf tot 'onrust' had geleid. Dit artikel was dinsdag zelfs het best gelezen stuk op de Volkskrant-site. Opmerkelijk. Media zelf liggen onder een vergrootglas.

En toen werd het woensdag. CNN meldde dat inlichtingendiensten in Amerika Obama en Trump op de hoogte hadden gebracht van het feit dat Rusland informatie had die de aankomende president chantabel kon maken. De FBI had onbevestigde beschuldigingen over Trump in handen, aldus CNN. Prompt besloot nieuwssite Buzzfeed om het hele dossier met de beschuldigingen online te zetten. En daardoor kon iedereen lezen over seksfeestjes. Ook het ED maakte donderdag melding van urinedouches en prostituees.

Ging Buzzfeed te ver? De journalistiek gaat een grens over als ze roddels van één anonieme bron gaat openbaren. Het FBI-rapport kun je lezen als een samenraapsel van onbevestigde beschuldigingen. Bij veel journalisten in Amerika lagen die al maanden op de bureaus.

Sappige verhalen
Ze bleven onbevestigd en dus ongepubliceerd. Journalist Michael Corn had al in oktober over het rapport geschreven. Maar hij verzweeg wát er in stond. 'Omdat zelfs Trump recht heeft op een journalistiek eerlijke behandeling', zei Corn donderdag in Nieuwsuur. Niemand had immers ooit de vermeende escapades van Trump in Russische hotelkamers bevestigd.

Ze komen soms ook tot het ED: sappige verhalen over privé-uitspattingen van bekenden uit onze regio. Wij laten ze meestal rusten. Het wordt anders als dat het functioneren van burgemeesters of wethouders aantast. Misschien worden ze wel chantabel.

Maar dan nog: ze leiden pas tot publicatie als de informatie gecheckt is. Zelf heb ik een jaar vergeefs het waarheidsgehalte van betrouwbare, zeer belastende informatie over het privéleven van een politicus in deze regio onderzocht; helaas kreeg ik nooit dé bevestiging. En dus las u er nooit iets over.

Geen doorgeefluik
Journalisten zijn ook anno 2017 geen doorgeefluiken, zoals Buzzfeed deze week suggereerde. De journalistiek heeft een eigen, grote verantwoordelijkheid, en daarbij past soms de keuze om niet te publiceren. Corn gaf daarin in oktober een mooi voorbeeld. Recente ontwikkelingen maakten echter een nieuwe journalistieke afweging noodzakelijk: de FBI had Trump en Obama er over ingelicht.

Er schuilt blijkbaar een reëel gevaar in het document. Daarmee kreeg het een heel andere lading. Dit mocht niet langer verzwegen worden. Met de uitdrukkelijke toevoeging, ook in het ED, dat het om onbevestigde beschuldigingen gaat. En dat ze evengoed vals kunnen zijn.