Mede dankzij ASML Zuidoost-Brabant een van de sterkste regio's.
Volledig scherm
Mede dankzij ASML Zuidoost-Brabant een van de sterkste regio's. © ANP

Opinie - Idee van Jorritsma verdient een vervolg

OPINIE - De auteur is Wim van der Leegte, voorzitter van de Eindhovensche Fabrikantenkring.

We komen de burgemeester niet meer tegen bij de bakker. Sommigen beklagen zich daarover (ED 11 januari 2017). In een samenleving die steeds complexer lijkt te worden, is het niet zo erg om dat nostalgische gevoel los te laten. Zoals een bakker brood moet bakken, heeft een burgemeester de handen vol aan het besturen van de gemeente, bezig zijn met vooral veiligheid, openbare orde en het ambassadeurschap van zijn of haar gemeente.

Hart onder de riem
Het pleidooi van Eindhovens burgemeester John Jorritsma voor de bestuurlijke herindeling van de regio leidt tot veel reacties. Als voorzitter van de Eindhovensche Fabrikantenkring wil ik de burgemeester een hart onder de riem steken. Zijn standpunt voor meer bestuurlijke slagkracht in Zuidoost-Brabant verdient een vervolg. Iedereen snapt dat de basis van ons bestuurlijk model, dat uit de negentiende eeuw dateert, niet meer bij de tijd is. Onze wereld is sindsdien behoorlijk veranderd.

Het is tijd om gezamenlijk, geheel volgens de kracht van deze regio, naar de best passende oplossing te zoeken. Natuurlijk moet daarbij ook rekening worden gehouden met alle emoties die daarmee gepaard gaan.

Pleiten voor drie, vier of vijf regiogemeenten laat ik graag aan de politiek over. Aan de andere kant kan ik me echter ook voorstellen dat juist meer gemeenten zorgen voor 'korte lijnen' en betrokkenheid.

Slagkracht
Veel kleine gemeenten missen echter slagkracht om de kwaliteit overeind te houden die burgers van hun lokale overheid mogen verwachten. Kijk maar naar de zorgtaken, die in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning, aan gemeenten zijn overgedragen. Ook zijn er zaken die vragen om een regionale aanpak. Zoals opgaven voor woningbouw en plannen rond bedrijventerreinen. Vraagstukken houden immers geen rekening met gemeentegrenzen. Met 21 gemeenten samen beslissen is moeilijker, omdat belangen niet altijd overeenkomen. Bijvoorbeeld tussen stedelijke gemeenten en lokale overheden daar omheen.

Schaalgrootte is beter voor de uitstraling van Eindhoven én voor onze onderhandelingspositie in Den Haag. Met name rond het loskrijgen van gelden vanuit de landelijke overheid. Het maakt nogal uit of we de derde of de vijfde grootste stad van het land zijn.

Mainport
Na jaren zwoegen heeft Brainport eindelijk het predicaat mainport gekregen. Om ervoor te zorgen dat deze erkenning en de eenmalig toegezegde rijksbijdrage om regionale voorzieningen te versterken ook een structureel vervolg krijgt, wordt gezamenlijk de Nationale Actieagenda Brainport opgesteld. Die moet verankering krijgen in het regeerakkoord van het nieuwe kabinet dat na de Tweede Kamerverkiezingen van maart aantreedt.

Met Haagse steun moeten we in deze regio een beter aanbod krijgen van voorzieningen en activiteiten. Het bestaande aanbod maakt ons kwetsbaar in de strijd om kennis en internationaal talent. Terwijl talent juist een belangrijke factor is voor innovatie en concurrentievermogen, nu en in de toekomst.


Uitkering
Een hogere uitkering uit het Gemeentefonds voor Eindhoven is nog niet wettelijk geregeld. De verschillen tussen enerzijds Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht en anderzijds Eindhoven blijven onacceptabel groot. Zeker gezien het feit dat de regio Eindhoven de op een na economisch sterkste regio van Nederland is. Niet te begrijpen of te verdedigen is dat Eindhoven als centrumstad van Brainport, het hart van de technologische maakindustrie van Nederland, geen financiële ruimte krijgt om het voorzieningenaanbod in overeenstemming te brengen met haar innovatieve en economische positie voor Nederland.

Ook aandacht voor betere bereikbaarheid mag niet ontbreken. Betere ontsluiting van de diverse campussen en Eindhoven Airport. En de Randweg Eindhoven moet er echt komen. Net als de directe treinverbinding tussen Eindhoven en Düsseldorf. Allemaal om ons leefklimaat te verbeteren.

Aandacht voor technisch talent mag niet in onze gezamenlijke agenda ontbreken. We hebben jaren geijverd voor meer technisch geschoolde mensen. Dat pleidooi heeft vruchten afgeworpen. Nu waarschuwt de TU/e voor studentenstops voor sommige populaire studies omdat financiering achterblijft bij de groei van de instroom van studenten. Die numerus fixus moet voorkomen worden.

Bij de opgaven van een mainport past een effectiever en dynamischer bestuursmodel dan 21 gemeenten in 40 samenwerkingsverbanden. Hoe meer inwoners je vertegenwoordigt, hoe makkelijker het is om onze prioriteiten op de Haagse agenda te krijgen. Dus schaalvergroting enerzijds en anderzijds een goed functionerend netwerk van wijk- en dorpsraden voor lokale zaken.