Volledig scherm
John Jorritsma. © Jean Pierre Reijnen

Beschouwing: Wie is John Jorritsma eigenlijk?

EINDHOVEN - Koud drie maanden burgemeester van Eindhoven, en dan komt ie even vertellen dat de bestuurders in Zuidoost-Brabant het helemaal verkeerd doen. Wie is John Jorritsma eigenlijk, en wat denkt ie wel?

Hij praat vrij zachtjes, formuleert bedachtzaam en schakelt soms met gemak over naar de hoogste versnelling. Af en toe komt hij uit zijn stoel omhoog, om zijn woorden kracht bij te zetten. John Jorritsma is sinds medio september vorig jaar burgemeester van Eindhoven. En sinds maandag weet heel Zuidoost-Brabant dat.

Drie of vier gemeenten
Als het aan Jorritsma ligt blijven er over een paar jaar maar een stuk of drie, vier gemeenten over van de 21 die Zuidoost-Brabant nu nog telt. En dat standpunt heeft in korte tijd veel losgemaakt. Bij bestuurders, maar ook bij inwoners van dorpen die in de visie van Jorritsma opgaan in het grotere geheel.

Lef kan hem niet ontzegd worden, John Jorritsma. Want hij is nog maar koud aan de slag in Eindhoven of hij spreekt hardop uit wat veel Zuidoost-Brabantse politici al jaren denken maar niet durven te zeggen. En dat is dat deze regio gedomineerd wordt door een nagenoeg onontwarbare kluwen van maar liefst veertig overlegorganen tussen over het algemeen veel te kleine gemeenten.

Dat alles zorgt in de ogen van Jorritsma voor een stroperigheid die de slagkracht en daadkracht ondermijnt die het internationaal opererende Brainport zo hard nodig heeft. En niet alleen dat: de legitimiteit van het bestuur wordt ondergraven door deze vorm van verlengd lokaal bestuur. De democratische controle op de vertegenwoordigers van gemeenteraden in al die samenwerkingsverbanden gebeurt immers hooguit achteraf en schiet daardoor ernstig tekort, zo betoogt de burgemeester.

Van Gijzel
De roep om grootschalige herindeling klinkt al vele tientallen jaren in Zuidoost-Brabant. Ook de voorganger van Jorritsma, Rob van Gijzel, bracht de noodzaak van (al dan niet grootschalige) herindeling in het begin van zijn ambtsperiode enkele keren ter sprake. Dat leverde vanuit de regiogemeenten zoveel negatieve reacties op, dat in het college van B en W afgesproken werd het onderwerp maar te laten rusten omdat het anders averechts zou werken.

Het antwoord op de vraag waarom Jorritsma dit beladen onderwerp zo kort na zijn aantreden al van stal haalt, ligt voor de hand. De tijd is er simpelweg rijp voor, zoals hij zelf zegt, nu Nuenen en ook Son en Breugel hun zelfstandigheid respectievelijk opheffen dan wel ter discussie stellen en nu Eindhoven Brainport in de vaart der volkeren opgestoten wordt.

Carrière
Maar er is meer. De 60-jarige Jorritsma heeft al een glanzende carrière achter de rug: hij was gemeentesecretaris van Sint-Oedenrode, burgemeester van Cranendonck, directeur van de Brabantse Ontwikkelingsmaatschappij (BOM) en commissaris van de koning(in) in Friesland. Hij hoeft niet zo nodig meer. Maar hij wil nog wel graag. En dat zorgt er voor dat hij fris van de lever kan opereren.

In Friesland wist hij als commissaris in de loop der jaren het aantal gemeenten terug te brengen van 31 tot 18, vanuit de stellige overtuiging dat schaalvergroting noodzakelijk is voor het lokaal bestuur. Daar komt bij, al zegt hij dat uiteraard niet hardop, dat hij in deze lastige discussie de steun heeft van zijn voormalige collega Wim van de Donk, de cvk van Brabant die zich op de achtergrond steeds nadrukkelijker met dit lastige dossier lijkt te bemoeien.

De vraag nu is wanneer het spel echt op de wagen komt. Dat kan al snel het geval zijn, als de gemeenteraad van Nuenen deze zomer een besluit neemt over de eigen toekomst. Dan zou er wel eens een dominospel op gang komen met opmerkelijke gevolgen.

poll

Voor een 'sorry' van de overheid voor Q-koortsslachtoffers is het nu te laat

Voor een 'sorry' van de overheid voor Q-koortsslachtoffers is het nu te laat

  • Eens (74%)
  • Oneens (26%)
1532 stemmen