EHD

Tekstgrootte

NUENEN - Wie de laatste dagen het schaatsen op de Olympische Spelen in Vancouver heeft gezien, zal het niet zijn ontgaan: veel rijders maken een schopbeweging op het moment dat ze de finish passeren.

Die manier van eerder finishen, vereist een te ingewikkelde manier van tijdwaarneming, vindt Jan van der Plaats (83). De Nuenenaar bedacht de 'optische muur', een systeem dat eenvoudiger en directer werkt. "Dit is geen abracadabra."

Bij de huidige tijdwaarneming heeft de schoppende beweging meestal tot gevolg dat de schaats de lichtbundel net boven de ijsvloer niet raakt. Pas op het moment dat de rijder met zijn andere schaats door de lichtstraal rijdt, wordt de lichtbundel doorbroken en wordt de tijd gestopt. Met behulp van fotofinishapparatuur kan in zo'n geval toch de juiste tijd worden gemeten. Het nadeel van dat systeem is dat de tijd na de race nog moet worden bepaald. Dat proces neemt enige tijd in beslag. Daarna wordt de in eerste instantie gemeten tijd vrijwel altijd met een paar honderdsten van een seconde naar beneden bijgesteld.

De optische muur werkt anders. Daarmee staat de juiste tijd ook bij een schoppende beweging onmiddellijk én zonder correctie op het scorebord. Het principe is eenvoudig, zegt Van der Plaats, gepensioneerd elektrotechnisch ingenieur. "Ik heb twee zuiltjes gemaakt van 33 centimeter hoog met daartussen een 'lichtgordijn' van 256 lichtstraaltjes", legt hij uit. "Het systeem is nog een prototype. Of de zuiltjes hoog genoeg zijn, weten we nog niet. We moeten nog meer testen."

Op de kunstijsbaan in Breda wordt de optische muur van Van der Plaats al een jaar gebruikt. Vorige maand werd het systeem nog ingezet tijdens het Nederlands kampioenschap voor masters. Volgens Hans Gijsen, systeembeheerder in Breda, werkte de vinding van de Nuenenaar vlekkeloos. "We hebben bij die wedstrijd ook een fotofinishsysteem van de schaatsbond gebruikt", aldus Gijsen, die via kennissen over de vinding van Van der Plaats hoorde. "De tijden bleken exact gelijk."

Tijdens profwedstrijden is de optische muur nog niet gebruikt, maar Van der Plaats, al sinds de jaren zeventig actief in het schaatsen, is ervan overtuigd dat zijn systeem zonder problemen bij dat soort wedstrijden kan worden ingezet. "In de reglementen staat nergens voorgeschreven welk tijdwaarnemingssysteem moet worden gebruikt."

Van der Plaats bedacht zijn optische muur ruim twee jaar geleden. In eerste instantie was die bedoeld om de startprocedure te verbeteren. Zijn idee was om de klok pas te starten op het moment dat een schaatser door de lichtbundels rijdt en niet op het moment dat het startschot klinkt. "Dat idee heb ik eens besproken met (voormalig schaatscoach) Leen Pfrommer, maar hij zei dat hij dat al eens had geprobeerd en dat het niet werkte omdat de schaatsers over de lichtstraal heen stapten. Toen heb ik de optische muur bedacht."

In Breda wordt die vinding nu bij de finish gebruikt en is er dus een oplossing voor de schaatsers die 'schoppend' finishen. Bovendien is de vinding van Van der Plaats een stuk goedkoper, weet Gijsen. "Verschillende systemen tegelijkertijd gebruiken, daar hangt natuurlijk een prijskaartje aan", zegt hij. "Zeker voor de banen met een beperkt budget is Jans vinding interessant, alleen weten de mensen nog niet dat dit er is." Van der Plaats: "Toch zou het me niks verbazen als het systeem dadelijk opduikt in China of Japan. Wij zijn vast niet de enigen die met dit idee rondlopen."

Overigens maakte de technische commissie van de internationale schaatsunie (ISU) gisteravond bekend dat ze de schaatsers vanaf volgend seizoen wil verbieden met een schoppende beweging over de finishlijn te komen. Van der Plaats verwacht niet dat het voorstel wordt aangenomen. "Nog maar twee jaar geleden heeft de ISU in de reglementen opgenomen dat een schaatser niet verplicht is met de schaats op het ijs te staan als hij over de finish komt", zegt hij. "En als het voorstel wel wordt aangenomen dan zou de optische muur bij de startprocedure gebruikt kunnen worden."

Meer Sport

• 11:42 Button gelooft nog in de titel
• 11:39 Van Hummel verlengt contract bij Skil-Shimano
• 11:10 Schumacher staat nu echt voor rentree
• 10:38 PSV niet akkoord met schorsing Berg
• 08:00 Beckham wil op 11 september rentree maken
• 11:10 Djokovic naar derde ronde
• 11:10 Sjarapova moeiteloos door
• 11:10 De Bakker naar derde ronde
• do 02-09 Eerste nederlaag Jong Oranje
• do 02-09 Hockeyduels bij WK afgelast wegens regen

  Sorteer reacties

Reageren