Bram Som: "Ik voel me weer negentien." foto David van Dam/GPD
BARNEVELD - Zijn leven staat weer op de rails. Bram Som, tweede pinksterdag
een van de trekpleisters op de Fanny Blankers-Koengames in Hengelo, heeft
rust om zich heen gecreëerd. Nou ja, het is maar wat je onder rust verstaat.
De atleet woont tijdelijk in bij zijn schoonouders in Barneveld. Zijn
vriendin Norma is ruim zeven maanden zwanger, het huis in aanbouw in
Gendringen wordt als alles volgens plan verloopt in september opgeleverd. En
tussen alle huiselijke beslommeringen door kwalificeerde Bram Som zich in
Rabat voor het WK atletiek in Berlijn.
Dat klinkt heel
normaal, maar is het niet. De Europees kampioen op de 800 meter is een uniek
atletiekexperiment begonnen met zichzelf als enig proefkonijn. Het motto:
'Minder is meer.'
Atleet Bram Som vond eind vorig jaar dat
het roer radicaal om moest. Na zijn mislukte olympische missie - als gevolg
van wéér een blessure - ging hij bij zichzelf te rade. Op een kladblok had
hij zijn doelen voor het jaar 2008 geschreven. Het hoofddoel was de finale
halen van de Spelen in Peking. "Maar ik slaagde er niet eens in om
mezelf te kwalificeren." In de laatste tien dagen dat hij de limiet nog
kon lopen, vloog hij letterlijk het continent over om op vier plaatsen nog
te proberen een 800-meterrace te lopen. "Complete waanzin", zegt
hij nu.
Er diende iets te gebeuren. Som dacht bij een goede
kop cappuccino na en kwam tot de conclusie dat hij veel te hard trainde. Dat
hij in zijn succesjaar 2006 - toen hij in Göteborg de Europese titel op de
800 meter pakte - eigenlijk weinig meer had gedaan dan heel blijven en
uitgerust zijn op het moment dat hij er moest staan "Toen was ik fris,
zowel lichamelijk als mentaal. En dus kon ik Europees kampioen worden."
De jaren erna ging de trainingsarbeid weer omhoog en werd het bestaan van Som
gedomineerd door nieuwe blessures. Som brak daarop - na twaalf jaar - met
zijn toenmalige coach en bondscoach Honoré Hoedt en ging in 2007 een
samenwerking aan met Grete Koens die ook in dienst was bij de Atletiekunie.
Onder haar leiding lukte het door een opspelende kniepees niet om de Spelen
te halen.
"Ik vroeg me toen werkelijk af of ik nog wel
door moest gaan. Ik had intussen kennisgemaakt met de trainingsmethoden van
Ruben Jongkind, de broer van mijn vriendin Norma. Hij is triatleet en
bewegingswetenschapper, zag mijn trainingsprogramma en vroeg zich hardop af
waar ik voor trainde: de 800 meter of de marathon? Ik trainde ongeveer 100
kilometer per week, waarvan hooguit enkele procenten in wedstrijdtempo."
Volgens Jongkind kon dat anders. Minder kilometers maken,
waarvan méér in wedstrijdtempo en de 'langzame kilometers' die bedoeld zijn
om de inhoud te kweken op een alternatieve manier volbrengen. Bijvoorbeeld
door te zwemmen en te fietsen. Het gevolg van die aanpak: minder kans op
blessures, minder vermoeidheid. Het klonk Som als muziek in de oren. En nog
steeds. "Vroeger verlangde ik naar de rustdag, nu ben ik blij als ik
mag trainen. Ik voel me weer negentien."
Van tien
looptrainingen per week ging hij naar vijf keer, aangevuld met alternatieve
trainingsvormen. Die stap - Som hield alleen zijn mentale coach Marco
Hoogerland aan - kreeg de nodige gevolgen. De Atletiekunie steunt hem nog
maar mondjesmaat met medische zorg en fysiotherapie. Som moet zijn trainers
zelf betalen.
In zijn zoektocht naar de juiste mix tussen
arbeid en rust om uiteindelijk in 2012 op de Spelen in Londen tot de
absolute topprestatie uit zijn carrière te komen, verbaast Som zich over de
opstelling van de bond. "Ik krijg nog maar gedeeltelijke
ondersteuning,. Dan vraag ik me af: Wie is er Europees kampioen geworden?"
Som vreest dat hij op het WK in Berlijn niet vergezeld kan
worden door coach Ruben Jongkind en mentaal begeleider Marco Hoogerland. "
Ik ben bang dat ze van de Atletiekunie geen accreditatie krijgen." De
verhouding met bondscoach Honoré Hoedt (gespecialiseerd in de
middenafstanden) is niet zodanig hersteld dat Som van plan is om in
Duitsland zijn racestrategie met hem te bespreken. Dat deed hij in het
verleden veelvuldig. "De bond moet begrijpen dat ik liever over zulke
dingen praat met mijn echte coach."
Misschien zal het er
op neerkomen dat Som de besprekingen voert met Ellen van Langen, die bij
Global Sports Communications zijn zakelijke begeleider is. Bijkomend
voordeel is natuurlijk dat de olympisch kampioene op de 800 meter van 1992
natuurlijk veel ervaring bezit, en in het bestuur zit van de Atletiekunie,
waarmee Som op dit moment een moeizame relatie onderhoudt. Een grijns op
zijn gezicht: "Ja, als je het zo bekijkt, zit ik nog steeds onder de
vleugels van de Atletiekunie."
Bram Som
- Geboren op 20 februari 1980 in Terborg
- Specialist op de 800 meter;
achtvoudig nationaal kampioen
- Houder Nederlands record outdoor
(1.43.45 min., 2006) en indoor (1.45.86, 2003) op 800 meter
- Zaterdag
23 mei in Rabat gekwalificeerd voor het WK in Berlijn (tijd: 1.45.31.
Vereist was 1.45.90.)
- Grootste succes: Europees kampioen 2006 in
Göteborg
