'Vrouw die Sylwia en Grzegorz doodreed is een gewetenloze moordenaar'

VideoOndanks zeven eerdere ongelukken door epileptische aanvallen kruipt Julia H. achter het stuur. Ze rijdt twee jonge Polen dood: Sylwia (23) en Grzegorz (29). Een paar dagen later pakt ze opnieuw de auto. De nabestaanden snappen er niets van. 

Het is vrijdagmiddag 30 mei 2014 als Sylwia Leśnik en Grzegorz Kumela naar de supermarkt in Hellevoetsluis lopen. De Poolse twintigers werken allebei in de kassen in het Westland. Grzegorz is nog maar een paar dagen in Nederland. Sylwia werkt al twee maanden tussen de orchideeën.

Quote

Ik zag een gifgroene auto, waarvan de voorruit één grote ster was, op ons afkomen.

Getuige

Een fietsend echtpaar haalt de twee wandelaars in. ,,In het voorbijgaan keek ik de jonge vrouw nog in het gezicht”, vertelt een van de fietsers later aan de politie. ,,We lachten naar elkaar als een soort van begroeting. Zo’n 25 meter verder hoorde ik een klap. Ik keek over mijn schouder en zag een gifgroene auto, waarvan de voorruit één grote ster was, op ons afkomen.”

De fietsers sturen net op tijd weg. De auto schampt het been van de vrouwelijke fietser, die daar een gekneusde enkel aan overhoudt. Maar achter de fietsers is de ellende niet te overzien: Sylwia ligt dood op de weg. Grzegorz – die na het weekend als tomatenplukker aan de slag zou gaan – ligt kermend in de berm. Hij steekt een arm op, maar hulp komt voor hem te laat. Een paar uur later sterft hij in het ziekenhuis.

De groene cabrio rijdt met minimaal 60 kilometer per uur de sloot in. Zonder te remmen, blijkt later uit onderzoek. De man op de fiets rent naar de auto. ,,Ik zag een vrouw achter het stuur zitten”, vertelt hij later. ,,Ze was heel druk bezig met haar armen en handen. Ik dacht eerst dat er iemand op haar schoot lag, die ze aan het strelen was. Maar toen ik keek, zag ik niemand.”

Tekst gaat verder onder foto

Volledig scherm
Het monumentje voor twee Poolse wandelaars die op 30 mei 2014 in Hellevoetsluis werden doodgereden, met fotootje van slachtoffer Sylwia Leśnik © Peter Winterman

De dader

De vrouw achter het stuur is Julia H. (49), douaneambtenaar in de haven van Rotterdam. Ze lijkt in shock te zijn. Terwijl de muziek nog uit de autoradio schalt, trekken omstanders haar op de kant. Ze is ongedeerd. ,,Ik snap het niet, die fietsers waren er ineens”, zegt ze tegen een getuige. ,,Ik heb net een nieuwe auto. Ik wilde even lekker boodschappen doen met de kap open.”

In haar natte kleren stapt ze in een politieauto. Op het bureau blijkt dat ze niet heeft gedronken. De politie vertelt haar dat ze wordt verdacht van dood door schuld in het verkeer. ,,Ik beroep me op mijn zwijgrecht”, zegt ze tijdens het verhoor, maar liefst 35 keer. De agenten sturen haar naar huis, maar haar rijbewijs moet ze inleveren.

Epilepsie

Uit het politiedossier in handen van deze krant blijkt dat H. sinds 2008 al zeven keer een ongeluk heeft veroorzaakt. Ze heeft negen auto’s versleten. Elke keer raakt ze de macht over het stuur kwijt. De oorzaak: epileptische aanvallen.

Die aanvallen heeft ze sinds 1992, toen ze door een paard tegen haar hoofd werd getrapt. In 2010 rijdt H. een tuin in, waar een minuut daarvoor nog kinderen speelden. Ze ramt een stapel hout. In de jaren die volgen knalt ze tegen een boom, slaat ze over de kop en rijdt ze in een sloot.

Quote

Dat begrijp ik dus echt niet, alsof er niets is gebeurd. Ze ging even later ook gewoon rijden.

Een buurman

Na het zoveelste ongeval wordt in 2012 haar rijbewijs ingetrokken. Maar daar is H. het niet mee eens. Eind 2013 vraagt ze bij het CBR om een herkeuring. Tegen de keuringsarts zegt ze dat ze al twee jaar geen aanvallen meer heeft gehad. De arts gelooft haar en staat toe dat ze weer gaat rijden.

Maar nog geen twee dagen later botst ze in haar woonplaats frontaal op een Porsche. Het CBR lijkt daar niets van mee te krijgen: er gaan geen alarmbellen af. In februari 2014 ontvangt H. een brief: ze mag officieel de weg weer op. Een paar dagen voor het fatale ongeval botst de auto van H. op een geparkeerde auto. De bestuurder – vermoedelijk H. – rijdt weg zonder haar gegevens achter te laten.

Lachen in de tuin

Verontwaardigde kennissen van H. melden zich bij de politie. ,,In Rockanje weet iedereen dat ze regelmatig aanrijdingen heeft. Daarbij geeft ze elke keer iets anders de schuld”, verklaart een kennis. ,,Ze wisselt ook regelmatig van auto.”

Slechts vier dagen na het fatale ongeluk stapt H. opnieuw in een auto. In haar douane-uniform gaat ze op weg naar haar werk. Een buurman ziet het en waarschuwt de politie. ,,Kort nadat ze die mensen had doodgereden, stond ze hard te lachen in de tuin”, verklaart de buurman later. ,,Dat begrijp ik dus echt niet, alsof er niets is gebeurd. Ze ging even later ook gewoon rijden.”

De politie haalt H. van de weg en sluit haar een paar uur op. In het verhoor dat volgt, beroept ze zich opnieuw op haar zwijgrecht. Tegen haar chef had ze gezegd dat ze haar rijbewijs nog had, en dat ze dus gewoon met de auto naar het werk kon komen. De douane schorst haar meteen.

Quote

Ik ben ook een slachtof­fer in dit ongeval.

Julia H.

In een politieverhoor zegt H. later: ,,Er zijn twee doden gevallen, alles wat ik doe is eigenlijk fout. Ik ben ook een slachtoffer in dit ongeval. Alles ligt altijd aan de epilepsie en niet anders, dat hoor ik mijn hele leven al. Daar komt ook nog eens bij dat ik een probleem heb met het tonen van emotie. Ik heb eigenlijk geen emotie en dat wordt door mijn omgeving niet begrepen.”

Tranen in Polen

Op 30 mei 2014, laat in de avond, gaat de telefoon in een appartement in de Poolse stad Gliwice. Brygida Leśnik neemt op. Een medewerker van het bedrijf dat Sylwia en Grzegorz inhuurde, vertelt dat haar dochter is verongelukt. ,,Wij konden het niet geloven”, zegt Pawel, de broer van Sylwia. ,,Ik had haar die ochtend nog gesproken. Ze klonk blij. Twee dagen later zou ze naar Polen komen, om mijn moeder te verrassen voor Moederdag.”

Sylwia Leśnik werkte graag in Nederland. In de kassen verpakte ze orchideeën. ,,Ze was steeds twee maanden in Nederland, dan weer een week in Polen. Zo deed ze dat al een jaar. Het verdiende beter dan in Polen. In de kassen maakte ze vrienden: Polen, Grieken, maar ook Nederlanders. In het weekend ging ze naar Scheveningen, Breda. Ze genoot echt van Nederland.”

Volledig scherm
Sylwia Leśnik, een van de twee Poolse wandelaars die op 30 mei 2014 in Hellevoetsluis werden doodgereden. © privebeeld

Het was haar droom om de wereld rond te reizen. Sylwia wilde nog naar Parijs, Spanje, Griekenland en Amerika. ,,Daar spaarde ze voor. Ze was heel behulpzaam. In Polen werkte ze een tijdje als vrijwilliger in een hospice. Altijd maar anderen helpen, ze deed niets liever.”

Eind 2016 brengt Pawel samen met zijn vader en de grootouders van Sylwia een bezoek aan de plek waar ze is verongelukt. ,,Het was heel onwerkelijk. Ik zag het beeld dat zij in de laatste seconden van haar leven moet hebben gezien. De straat, de berm, het gras. Het was troosteloos. Geen mooie plek om te sterven.”

De nabestaanden van Grzegorz hadden geen geld om naar Nederland te komen. Zijn moeder, die geen Engels spreekt, wordt nog altijd verscheurd door verdriet, weet de familie van Sylwia.

Pawel snapt niet dat Sylwia en Grzegorz uitgerekend op die plek werden geschept. ,,Het is een recht stuk weg. Het was mooi lenteweer die dag. Ik ben zelf ook automobilist en je kunt hier ver van tevoren fietsers en wandelaars zien aankomen. Hoe kon dit gebeuren?”

De rechtszaak

Vandaag bespreekt de rechtbank in Dordrecht de voortgang van de zaak: het wachten is op de resultaten van neurologisch onderzoek van de verdachte. Begin 2018 volgt de rechtszaak. Dat is een moment waar de familie van Sylwia met smart naar uitkijkt.

Het Openbaar Ministerie verwijt H. dat ze achter het stuur kroop, terwijl ze wist dat ze regelmatig epileptische aanvallen heeft. Ook overweegt het OM haar te vervolgen voor valsheid in geschrifte, omdat ze bij het CBR zou hebben gelogen dat ze al twee jaar aanvalsvrij was.

Op vragen van deze krant wil H. niet reageren. ,,Mijn cliënt zit niet te wachten op publiciteit”, meldt haar advocaat. Bij de nabestaanden van de Poolse Sylwia is het onbegrip nog altijd groot. ,,H. heeft nooit excuses gemaakt, nooit contact met ons gezocht. Dat had ze wel moeten doen”, vindt broer Pawel. ,,Voor ons is ze een gewetenloze moordenaar.”

Volledig scherm
De ouders en de broer van Sylwia Leśnik bij het graf van hun dochter en zus in Polen. © Peter Winterman