Volledig scherm
Eikenprocessierupsen. De haartjes van de rups kunnen zorgen voor prikkende ogen, huiduitslag, zwellingen en jeuk. Door het warme weer groeit het aantal eikenprocessierupsen snel. © Jeroen Jumelet/ANP

Bestrijden eikenprocessierups is dweilen met de kraan open

BREDA - De eikenprocessierups slaat in alle hevigheid toe. De overlast is zo groot dat bestrijdingsbedrijven het werk nauwelijks meer aankunnen. “Ze zitten overal.”

Al ruim een week heeft Liesbeth de Craen uit Breda vreselijke jeuk. Haar nek, gezicht en benen zitten onder de bultjes. “In eerste instantie dacht ik nog dat muggen me te grazen hadden genomen. Maar toen een collega van mij vertelde dat ze naar de huisarts was geweest als gevolg van de eikenprocessierups, was het mij wel duidelijk.” Vrijwel elke dag fietst ze door het Wilhelminapark en daar moet ze in aanraking zijn komen met die vermaledijde rups, met alle vervelende gevolgen vandien. “Ik zal er nog wel even last van hebben.”

Quote

Ik schrok wel van de grote aantallen toen we vorige week van start gingen. Ze zitten overal

Marie-José van den Bersselaar, Boombeheerder gemeente Breda


De Craen is lang niet de enige. De eikenprocessierups eist zijn tol, op sociale media regent het reacties van mensen die al dagen aan het krabben zijn. Volgens het Kenniscentrum Eikenprocessierups in Wageningen zijn er dit jaar al drie keer zoveel eikenprocessierupsen dan vorig jaar, toen het probleem ook al zo enorm groot was. Op Facebookpagina’s van West-Brabantse gemeenten melden honderden mensen locaties waar ze de eikenprocessierups hebben aangetroffen. In Bergen op Zoom is  deze week met de bestrijding begonnen, de gemeente Etten Leur heeft flink wat nesten vorige maand al preventief weggespoten. 

Volledig scherm
© Venema Media


Marie-José van den Bersselaar, boombeheerder van de gemeente Breda, vertelt dat haar ploeg met ‘man en macht’ aan het werk is om de overlast van de rups tegen te gaan. “Maar ik schrok wel van de grote aantallen toen we vorige week van start gingen. Ze zitten overal.” De gemeente werkt er met man en macht aan om de bomen met rupsen zoveel mogelijk in kaart te brengen op basis van meldingen en eigen rondes. Voor calamiteiten heeft de bomenploeg de beschikking over één kleine zuiger.
Bij lange na niet voldoende om de ontelbare nesten te bestrijden. Daarvoor doet Breda al een tijdje zaken met de biologische bestrijdingsdienst Pius Florus. “We proberen andere ondernemers erbij te betrekken, maar dat is zeer lastig. De druk op bestrijdingsbedrijven is op op dit moment zeer groot. Ze hebben nauwelijks nog capaciteit.”

Quote

Elke dag zijn er wel honderd nieuwe meldingen. We kunnen geen nieuw bestrij­dings­werk meer aannemen

Twan Verhoeven, Eikenprocessierupsbestrijder


Dat bevestigt Twan Verhoeven. Hij is bedrijfsleider van de in Mill gevestigde Nationale Bomenbank die zich onder meer bezighoudt met de bestrijding van de eikenprocessierups. Het bedrijf werkt vooral in opdracht van gemeenten, zoals Oosterhout en Roosendaal. Volgens Verhoeven is het deze dagen een ‘gekkenhuis’. De telefoon van het bedrijf staat roodgloeiend. “Maar sinds vorige week kunnen we geen nieuw bestrijdingswerk meer aannemen. Het is té druk geworden.” Achttien ploegen zijn continu in Zuid-Nederland bezig met het bestrijden van eikenprocessienesten. “We zijn van plan om er tien teams aan toe te voegen. Maar het valt nog niet mee om nieuwe mensen te vinden die we daarvoor kunnen aannemen.”

Achterstand


Verhoeven geeft toe, het is dweilen met de kraan open. “Elke dag zijn er wel honderd nieuwe meldingen. En dan loop je al snel op achterstand. Maar goed, heel Nederland kampt me dit probleem.“
Het bedrijf moet prioriteiten stellen, bedrijven of particulieren die bellen krijgen voorlopig nul op het rekest. “Scholen, kinderdagverblijven, evenementen, enzovoort, die staan op nummer één bij ons.”

Tekst gaat verder onder de kaart.

Geef op onderstaande kaart aan waar jij de rups hebt gezien.

Stuk lastiger


Volgens Verhoeven heeft de storm van begin vorige week ertoe geleid dat veel nesten van eikenprocessierupsen uit bomen zijn gewaaid. “Dat maakt de bestrijding een stuk lastiger. Dan heb je de bomen schoongemaakt en denk je dat de overlast voorbij is, word je de volgende dag door mensen gebeld met de mededeling dat dat helemaal niet het geval is. Blijken er nogal wat eikenprocessierupsen over de grond te kruipen.”
“Of ze lopen tegen woningen op", vertelt Van den Bersselaar van de gemeente Breda. “En we zien dat ze niet alleen in eiken zitten. Dat allemaal maakt het de bestrijding bijzonder lastig.”

Scholen


Breda zoekt het op dit moment dan ook vooral in voorlichting. “We informeren scholen, kinderdagverblijven, zorgcentra over wat ze kunnen doen. Alert blijven, hoe kun je uit de buurt van eikenprocessierupsen blijven. Daarnaast  gaan we borden plaatsen op locaties waar veel eikenprocessierupsen zijn aangetroffen. Zoals bij de Galderse Meren, bij speelplaatsen en waar veel mensen fietsen en wandelen.”

Eikenprocessierups

De eikenprocessierups (Thaumethopea processionea) is de rups van een nachtvlinder.

Op een groot aantal eikenbomen in vrijwel geheel Nederland kan men in de maanden mei, juni en juli behaarde rupsen aantreffen.

De rupsen gaan ’s nachts groepsgewijs - in processie - op zoek naar voedsel (eikenbladeren). Vandaar de naam eikenprocessierups.

Na contact met de microscopisch kleine, pijlvormige brandharen van deze rups kunnen klachten ontstaan zoals jeuk, huiduitslag, irritatie aan de ogen of aan de luchtwegen.