Trekkers voor het Brabantse provinciehuis.
Volledig scherm
Trekkers voor het Brabantse provinciehuis. © Roel van der Aa

Boerendebat Brabant: VVD zet in op negen maanden uitstel én voorschot op meer

DEN BOSCH - De Brabantse VVD komt in het stikstofdebat van vandaag waarschijnlijk met een soort tweetrapsraket. De partij wil de strengere milieu-eisen voor veehouders in eerste instantie met negen maanden vooruit schuiven. Maar daarbij ook al voorsorteren op meer uitstel.

De vergadering van vandaag komt op een pikant en eigenlijk ook ongelegen moment. VVD, Forum voor Democratie en CDA zijn immers net met onderhandelingen begonnen om een nieuwe coalitie te vormen. Tegelijkertijd ligt er een voorstel van het nu nog zittende provinciebestuur (VVD, D66, GroenLinks en PvdA) voor over het pikantste dossier in de Brabantse politiek. Dat voorstel zet erop in om veehouders in elk geval driekwart jaar extra respijt te geven voor hun stallen aan strengere eisen moeten voldoen. Nu liggen er immers nog twee data vast die in feite onhaalbaar zijn geworden. De deadline voor stalaanpassingen ligt namelijk op 1 januari 2022, en dat betekent dat boeren al binnen anderhalve maand een vergunning moeten hebben aangevraagd.

Dat is alleen al door alle politieke turbulentie onhaalbaar geworden. Het plan om tot negen maanden uitstel over te gaan, zal het vermoedelijk dus wel halen. De vraag is vooral of de toekomstige coalitie van VVD, Forum en CDA al voor wil sorteren op verdere versoepelingen. En daar lijkt het, getuige een VVD-voorstel dat vanochtend al in de wandelgangen circuleerde, inmiddels wel op. 

De partij zet er in dat document op in om twee nieuwe deadlines in te stellen. De eerste ligt op 1 januari 2024. De VVD wil dat veehouders dan aan strengere regels moeten voldoen om hun ammoniakuitstoot te beperken. Dat hoeft dan echter niet noodzakelijkerwijs door aanpassing van stallen te gebeuren. Ze mogen bijvoorbeeld ook via ander voer of een ander mestbeleid de uitstoot terugdringen.

De liberalen willen boeren niettemin stimuleren toch voor een schoner stalsysteem te kiezen. Daarom staat in het voorstel nog een tweede deadline: 1 januari 2028. Vanaf die datum wil de VVD de uitstoot van oude stallen dubbel mee gaan tellen, zodat boeren wel geprikkeld worden om voor een schone stal te kiezen.

VVD-landbouwwoordvoerder Wilma Dirken liet weten niet blij te zijn dat de motie al is uitgelekt, maar wilde die wel verder toelichten. ,,Het is in feite ook nog een denkversie: er kan nog van alles worden aangepast. Maar het is wel de richting die we nu hebben.” Onduidelijk is ook nog of de VVD het voorstel zelf indient, of in samenwerking met de beoogd coalitiepartners.

De VVD mikt met het voorstel in feite op een soort tweetrapsraket. De partij wil vandaag ‘gewoon’ de geplande negen maanden uitstel verlenen, en dus niet meer dan dat. Voorstellen van PVV, CU-SGP en Lokaal Brabant om meteen al uitstel tot 2028 te verlenen, zal de VVD dan ook niet steunen. 

De nieuwe data die de liberalen, komen nog niet officieel vast te liggen, en zijn vooral als vervolgstap bedoeld. ,,Nu we er toch zijn, willen we als VVD wel helderheid geven hoe we in de wedstrijd zitten", aldus Dirken. ,,Met de negen maanden uitstel kopen we tijd. Die tijd kunnen we gebruiken om met partijen, zowel uit de landbouw als uit andere sectoren, tot een plan te komen. Daarbij willen we in elk geval al laten zien hoe wij er op dit moment naar kijken.”