Volledig scherm
Een Nederlandse F-16 vertrekt vanaf vliegbasis Volkel. © ANP

Trump is de baas, ook als het om Volkelse kernbommen gaat

VOLKEL - Nederland heeft niks te zeggen als president Donald Trump zou besluiten om een Volkelse kernbom in te zetten. Nederland heeft nooit een vetorecht bedongen, zo blijkt uit onderzoek van het tv-programma Zembla. 

Volledig scherm
Een 'bom' op Volkel met Nukemap © Nukemap

Dat er op vliegbasis Volkel kernwapens liggen is al jaren een publiek geheim. In het programma ‘Doelwit Volkel’ zetten de tv-makers van Zembla de gevaren en consequenties nog eens op een rij.
Het meest concreet via een soort online game ‘Nukemap’ waarin de Amerikaanse maker Alex Wellestein zogenaamd een Russische bom op Volkel laat vallen. De gevolgen: zeker 9000 directe doden, 40.000 zwaar gewonden en een radio-actieve wolk die afhankelijk van de wind over half Nederland of de buurlanden neerdaalt.

Ook risico bij transport kernbommen 

Volledig scherm
Officieel is het nooit bevestigd maar actievoerders protesteren al jaren tegen de kernwapens op Volkel. © ANP

Maar ook zonder nucleaire oorlog loopt Brabant gevaar volgens de tv-makers.  De huidige vijftien tot twintig kernbommen op Volkel moeten namelijk binnenkort worden vervangen door het nieuwe model B61-12 dat preciezer en beter inzetbaar is. Die vervanging - via de lucht met een Amerikaans transportvliegtuig - is niet zonder risico blijkt uit drie incidenten die er wereldwijd zijn geweest. 

Bovendien zou Nederland als er tijdens dat transport iets gebeurt ook dan niks te vertellen hebben, zo benadrukken deskundigen in het programma. Het zijn en blijven immers Amerikaanse wapens en dus houdt de VS Nederlandse hulpverleners bij een ramp op afstand, zo bleek tijdens een oefening in 2012. 

Kamerleden weten van niks 

Het nieuws over kernwapens die in Nederland liggen werd overigens al in 1960 bevestigd. Zembla vond het in de parlementaire archieven van de Tweede Kamer. Daar ook ontdekten de tv-makers ook de passage over het ontbreken van een vetorecht voor het gebruik van Volkelse bommen die al van 1970 dateert. Diverse Tweede Kamerleden, onder wie Sadet Karabulut (SP) en Sjoerd Sjoerdsma (D66), hebben daar geen weet van en vragen in het tv-programma om meer openheid en transparantie over de Volkelse kernwapens. 

‘Het zijn riskante tijden’ 

Voorlopig lijkt daar weinig kans op. Defensie noch de regering willen bevestigen dat er atoombommen in Nederland liggen. Ook oud-minister van Defensie Joris Voorhoeve zwijgt daar in het programma over. ,,Maar het risico op een kernoorlog is groot”, zegt hij. Zeker met een onvoorspelbare president in Amerika. Of zoals Peter Buijs van ‘Artsen tegen kernwapens’ het formuleert: ,,Het zijn riskante en gevaarlijke tijden. Het kan mis gaan.”

Zembla ‘Doelwit Volkel’ is donderdag 14 november om 21.10 uur te zien op NPO 2.