De Brabanders van Forum voor Democratie meldden zich in maart vorig jaar voor het eerst bij het provinciekantoor in Den Bosch.
Volledig scherm
De Brabanders van Forum voor Democratie meldden zich in maart vorig jaar voor het eerst bij het provinciekantoor in Den Bosch. © Richard Clevers

VVD in Brabant slaat rechtsaf: Forum voor Democratie en CDA uitgenodigd voor verdere gesprekken over coalitie

DEN BOSCH - De provincie Brabant lijkt af te stevenen op een rechtse coalitie met Forum voor Democratie. De partij van Thierry Baudet is door de Brabantse VVD uitgenodigd om, net als het CDA, aan te schuiven aan de onderhandelingstafel. Dat maakte VVD-leider Christophe van der Maat vrijdagochtend bekend.

De VVD sprak eerder deze week in twee samenstellingen over een mogelijke coalitie. In het ene gesprek schoven Forum en CDA aan. In de andere setting spraken de liberalen met de SP en de drie huidige coalitiepartners D66, GroenLinks en PvdA. De VVD heeft nu dus besloten voor de rechtse variant te kiezen. De Brabantse provinciepolitiek heeft volgens Van der Maat behoefte aan een nieuwe richting. ‘De zoektocht naar zuurstof start voor de VVD niet bij een volgende stap op het bestaande pad.’

Eisen voor boeren

Gedeputeerde Christophe van der Maat (VVD)
Volledig scherm
Gedeputeerde Christophe van der Maat (VVD) © Wim Roefs/Provincie Noord-Brabant

Dat de VVD een voorkeur heeft voor een rechtse coalitie, lijkt niet onlogisch. Toch is de stap in het licht van de voorbije politieke jaren in Brabant opmerkelijk. In 2017 besloot de VVD - toen nog in een coalitie met SP, D66 en PvdA - strengere milieu-eisen voor boeren op te stellen. Dat zette veel kwaad bloed, zowel in de agrarische sector als bij oppositiepartij CDA. Na de verkiezingen van vorig jaar schoof het CDA toch aan in het nieuwe provinciebestuur, samen met VVD, D66, GroenLinks en PvdA. Het landbouwbeleid bleef niettemin in grote lijnen overeind. Dat bleek vragen om problemen. Uiteindelijk stapte het CDA in december na veel gedoe uit de coalitie.

De VVD en haar drie progressieve coalitiepartners trokken in die turbulente tijd steeds één lijn. Maar toen er over een nieuwe samenwerking gepraat moest worden, verbrokkelde dat front. D66,GroenLinks en PvdA wilden de SP bij de coalitie trekken, en de VVD wilde dat per se niet. Na twee verkennende gesprekken heeft de VVD nu dus toch besloten voor de optie over rechts te kiezen.

Beren op de weg

Daarbij liggen er nog wel een aantal beren op de weg. Zo is het vertrouwen tussen VVD en CDA na de recente breuk bij voorbaat niet al te groot. Toch lijkt dat probleem wel op te lossen: de instabiliteit binnen het CDA had immers vooral met het landbouwdossier te maken. En juist dat beleid zal er in een rechtse coalitie vermoedelijk heel anders uit gaan zien.

Ook rond Forum voor Democratie zijn er nog vraagtekens. Niet zozeer rondom de provinciale fractie: die maakt er al maanden geen geheim van dolgraag mee te willen besturen. Maar wel rond de grillen van landelijk partijleider Thierry Baudet, die vorige week nog in opspraak raakte. Hij verstuurde toen een tweet over ‘dierbare vriendinnen’ die door vier Marokkanen zouden zijn lastig gevallen. Daar bleek uiteindelijk niets van waar. De VVD in Brabant gaf al aan daar niet zwaar aan te tillen. ,,In Brabant heb ik te maken met fractievoorzitter Eric de Bie en de contacten zijn uitstekend”, zei Van der Maat daar eerder deze week over.

Gevolgen voor beleid

Als er een rechtse coalitie komt, lijkt de kans groot dat het strenge boerenbeleid uit 2017 alsnog van tafel gaat. Ook ligt het in de rede dat de provincie zich veel minder op herstel van natuur, en veel meer op bijvoorbeeld economische ontwikkeling en de aanleg van nieuwe wegen gaat richten. Ook willen met name VVD en Forum graag dat de provincie zich meer op haar kerntaken concentreert, en minder geld uitgeeft.