Volledig scherm
Het werk Flower of the Universe van Titia Ex, onderdeel van de expo in het Evoluon © Luuk Kramer

Evoluon in Eindhoven in het teken van licht

EINDHOVEN - In de tentoonstelling 'Evo-Lumen' zijn ruim 110 kunstwerken samengebracht die iets met 'licht' hebben. Van een litho uit 1850 waarop je een gezelschap ziet dineren bij kaarslicht tot en met het werk op de toren bij het Evoluon, speciaal voor deze expositie gemaakt.

Ook voor een niet authentieke Eindhovenaar is het Evoluon een imposant gebouw. Die ufo-achtige vorm, ooit door architect Louis Kalff op de achterkant van een menukaart gekrabbeld, heeft iets magisch. Jammer wel dat je vrijwel nooit direct die paddenstoelachtige vorm in kunt stappen; je wordt altijd eerst door die wat obligate, saaie entree geloodst.

Imposant
Eenmaal binnen in die wonderlijke koepel verbaas je je steevast over het volume en de constructie die zo mooi is af te lezen. Nu is het ruimtelijk effect nog groter, want waar normaal gesproken een soort doek hangt onder de lichtkoepel, is die voor de expositie Evo-Lumen weggehaald. Dat maakt de omgeving nog imposanter. Aardig om te zien is dat voor dat 'gat' in het plafond ook gebruik is gemaakt van een honingraat-motief.

Precies onder die centrale plek in de 'ufo', pal onder die oculus, hangt The Walk, een werk van de Amsterdamse kunstenares Titia Ex. Het is een al wat ouder object (2012) uit de collectie van het Light Art Centre. Het is lichtjes geïnspireerd op het werk La Divina Commedia van Dante. Het verwijst dus naar de reis naar de hel en de louterende tocht richting het paradijs die daarop volgt.

De ruim 35.000 leds op het werk tonen een film-loop van 7 minuten waarop je onder meer wandelende mensen en fakkels kunt ontwaren. Het kunstwerk, bijna 3 meter doorsnee en 500 kilo zwaar, hangt recht onder de lichtkoepel en het is daar thuis. Alsof het daar altijd al heeft gehangen.

Licht-icoon
The Walk is 1 van de 110 kunstwerken die de vrijwilligers van de organiserende stichting Light Art Centre in het Evoluon hebben samengebracht. In de entree, in het restaurant, op het terras, in de gang naar, en in de paddenstoel zelf: zo ongeveer overal zijn er lichtkunstwerken te zien en dat maakt het Evoluon tot een waarachtig licht-icoon.

De presentatie heeft iets nonchalants in die zin dat de werken er lijken te horen. Nergens is sprake van een museale opstelling en dat maakt de expo alleen maar aantrekkelijker. En voor wie de ruimte nog kent uit de jaren 80, toen hij met allerhande apparaten aan de gang kon en zo techniek onder de knie kreeg: ook deze expositie voorziet daarin.

In de kelder zijn naast een reeks bijzondere kunstwerken namelijk ook werktuigen opgenomen waarmee je zelf fenomenen als stroom, snelheid en licht kunt oproepen of ervaren. In de aanpalende filmzaal worden films vertoond die stuk voor stuk ook met licht te maken hebben.

In de kelderruimte staat ook het werk Visual Research van Marinus Boezem. Het object uit 1970, een bruikleen van het Van Abbemuseum, is misschien wel een van de beste van deze presentatie. Het bestaat uit een houten spieraam, zoals die wordt gebruikt voor schilderijen. Het doek ontbreekt hier echter.

Op zijn kop
Het raam staat schuin tegen de muur. Op die muur zijn de afmetingen van het spieraam geschreven. Schuin voor het object staat een spot. Daardoor zie je flinke schaduwen van de latten op de muur. Boezem zet hiermee, op subtiele wijze, de waarneming op zijn kop. Want de maten van het spieraam kloppen voor geen meter met de maten van de schaduw. Sterker: het hele beeld van het spieraam is op de muur behoorlijk anders dan het origineel.

Grappig is ook dat Boezem, een groot conceptueel kunstenaar, hiermee de schilderkunst van zijn sokkel haalt. Letterlijk en figuurlijk: er zit niet eens doek op de latten! En ook: is die schaduw eigenlijk niet veel aantrekkelijker dan dat kale frame? Boezem geeft met dit object een heerlijke draai aan wat 'echt' is en wat niet en dwingt tegelijkertijd de beschouwer tot gepeins over wat 'licht' nu precies is. Wat je met een paar latten en een lamp al niet kan doen.

Evo-Lumen is e zien van 13 april tot en met 11 juni in het Evoluon, Noord Brabantlaan 1A, Eindhoven. Open: dagelijks 14.00 tot 20.00 uur. Toegang gratis.

ED gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement