St Servatiusgilde in Lieshout bestaat 600 jaar: 'Vaandelzwaaien is als Joris en de draak’

videoLIESHOUT - Willem van Pelt heeft zo zijn manieren om te testen of zijn zoontjes ook gildebroeders in hart en nieren zijn. ,,Bas, weet jij waar vendel voor staat?'', vraagt de hoofdman van het jubilerende St. Servatiusgilde tijdens de viering van het 600-jarig bestaan aan zijn 13-jarige zoon. Na een korte denkpauze antwoordt Bas met een reeks ridderlijke begrippen: ,,vrede, eendracht, nobelheid, discipline, eerbied, lach en leven.''

Zo blijkt, de mores van het stokoude Lieshoutse gilde wordt er in huize Van Pelt met de paplepel ingegoten. En da's niet verwonderlijk. Willems vader mocht zich in het verleden erekoning van het St. Servatiusgilde noemen. Op voorspraak van toenmalig hoofdman Toon Gevers werd kleine Willem ook een gildebroeder in de dop. ,,Ik begon als vendelier in de jeugd en alsof het zo moest zijn, zou ik in de voetsporen treden van Toon.'' Een paar jaar geleden nam Willem van Pelt het hoofdmanschild over van Gevers. En dat maakt Van Pelt de cultuurbewaker van het gilde. ,,Ik moet de tradities bewaken.‘’

Tekst gaat verder na de foto.

Volledig scherm
*st Servatiusgilde* in Lieshout bestaat 600 jaar © DCI media

Toekomstbestendig?

Hoe maak je die pracht en praal toekomstbestendig? Die vraag stellen veel gildeleden zich. ,,Die apepakjes, om het met wat ironie te zeggen, stoten jongeren soms af'', moet Willem van Pelt tot zijn spijt opmerken.

Zoontjes Bas (13) en Max (11) raakten wel al vroeg geïnfecteerd met het gildevirus. In vol ornaat wandelen ze op zondagmiddag door de gangen van het Dorpshuis, waar het gilde vele relikwieën uit haar rijke geschiedenis tentoonstelt. En op een bijzondere gelegenheid als een jubileumfeest worden ook de zilveren schilden en medailles opgespeld. De beide broertjes Van Pelt hebben er de nodige verzameld. Zo viel Bas vorig jaar tijdens een drukbezochte gildedag in Nuenen in de prijzen met het vendelen. ,,Het vergt behoorlijk wat fysieke kracht'', legt een trotse vader Willem uit. ,,Zo'n stok weegt al gauw een paar kilo. Ga daar maar eens minuten mee staan zwaaien!'' De kleine Max moet misschien nog op een groeispurt wachten om met het vaandelzwaaien prijzen in de wacht te slepen. Nauwkeurig schieten kan het kereltje als geen ander in zijn leeftijdsgroep. ,,Linkerhand of rechterhand. Het maakt me niet uit.''

Jonge aanwas is bittere noodzaak

Kortom, die klassieke bezigheden van gilden hebben de Lieshoutse ventjes wel in de vingers. Het is voor het zeshonderdjarige St. Servatiusgilde te hopen dat ze behouden blijven voor het gezelschap. Willem: ,,Ik kwam als kind met vier leeftijdsgenootjes bij het gilde. Van die vijf ben ik nog als enige over.'' De verlokkingen van het leven zijn groot en menig gildebroeder in spe haakt als adolescent af. ,,Maar daar staat tegenover dat wanneer iemand op latere leeftijd gildelid wordt, hij waarschijnlijk een grote intrinsieke motivatie heeft.''

Jonge aanwas vinden blijft bittere noodzaak om het voortbestaan van gilden te waarborgen, weet Willem van Pelt. ,,Daarom bezoeken we ook basisscholen in de gemeente. Dan leren die kinderen in ieder geval wat een gilde is. Onbekend maakt immers onbemind.'' De meeste klasgenoten van Bas op het Commanderij College in Beek en Donk weten intussen al wat meer van vaandelzwaaien. ,,Maar ze vinden het niet echt stoer dat ik bij een gilde zit. Sommigen vinden het eerder suf.''

Tóch zijn er manieren om gilderituelen subtiel aan te laten sluiten bij de belevingswereld van kinderen. Willem: ,,Ik vertel mijn jongens altijd dat ze met het vaandelzwaaien Joris en de draak uitbeelden. Of een strijd tussen goed en kwaad.''

Volledig scherm
*st Servatiusgilde* in Lieshout bestaat 600 jaar © DCI media
Volledig scherm
*st Servatiusgilde* in Lieshout bestaat 600 jaar © DCI media