Volledig scherm
NXP op High Tech Campus in Eindhoven betrokken bij overnamestrijd. © Fotopersburo van de Meulenhof BV

Spanning bij Eindhovens chipbedrijf NXP: wie eet wie?

EINDHOVEN - Dinsdagavond beslissen aandeelhouders: mag Qualcomm verder en NXP overnemen of wordt Broadcom de baas en is alles onzeker?

Werknemers van Philips Semiconductors hadden vóór 2006 niet kunnen vermoeden dat ze onder NXP in zo'n wild vaarwater zouden komen. Eerst moest het door Philips verkochte bedrijf zich ten koste van pijnlijke reorganisaties uit de financiële misère werken en daarna werd door de eigen overname van Freescale het hele bedrijf fors opgeschud. De eerste tien jaar NXP was als een rit in een achtbaan, zei directeur Nederland Guido Dierick hierover. 

Maar de wereld waarin hij en de overige 31.000 werknemers, waarvan circa 900 in Eindhoven, nu terecht zijn gekomen is ronduit bizar. Het begon met Qualcomm, een Amerikaans chipbedrijf twee keer zo groot als NXP, dat met 47 miljard dollar het hoogste bod in de chipindustrie ooit op NXP uitbracht. Topman Rick Clemmer, die hierbij al zijn bonusaandelen ter waarde van 428 miljoen dollar in een keer mag verzilveren, stemde in en de overname zou binnen een jaar een feit zijn. Een gedetailleerd plan om de twee bedrijven in elkaar te schuiven werd al opgesteld.

Barsten in het mooie beeld

Al snel kwamen er barsten in dat mooie beeld. Qualcomm maakte ruzie met overheden en zijn klanten over licentierechten en Apple, ook een goede klant van NXP, dreigde de beoogde moeder van NXP te boycotten. Bovendien was er de Europese Commissie die een diepgaand onderzoek instelde naar de verstoring van de chipmarkt door de overname. Tot slot klonk er gemor vanuit de aandeelhouders van NXP die de prijs te laag vonden. Het zijn problemen die zo moeizaam werden opgelost, dat de overname keer op keer werd vertraagd.

Toen in november vorig jaar ook Broadcom op het toneel verscheen was de chaos helemaal compleet. Het ongeveer even grote Broadcom plaatste een bod van uiteindelijk 121 miljard dollar op Qualcomm, dat daar niet van gediend was. Topman Hock Tan van Broadcom stond al niet bekend als subtiele onderhandelaar, maar nu ontspon zich een waar straatgevecht tussen twee chipgiganten. Om aandeelhouders achter zich te scharen bestookten ze elkaar met verklaringen over incompetente bestuurders met feiten en cijfers die als ze half waar zijn al alarmerend klinken. Bovendien beraamde Broadcom een heuse coup op Qualcomm. Amerikaanse beursregels maken het mogelijk dat het ene bedrijf voorstelt het bestuur van het andere bedrijf naar huis te sturen. Tijdens de aandeelhoudersvergadering van Qualcomm die morgen in San Diego wordt gehouden wil Broadcom zo zes van de elf Qualcomm bestuurders vervangen door kandidaten van Broadcom. Zo zou een meerderheid in het bestuur ontstaan voor de overname van Qualcomm door Broadcom.

Speelbal in gevecht der giganten

NXP is niet meer dan een speelbal in dat gevecht der giganten. Toen Qualcomm twee weken geleden het bod op NXP verhoogde, verlaagde Broadcom voor straf het bod op Qualcomm. Het motief voor deze nog nooit vertoonde zet was dat er aandeelhouderswaarde was weggevloeid van Qualcomm naar NXP.

De betrokkenen bij NXP kunnen niet anders dan gelaten toekijken wat er zich boven hun hoofden afspeelt. Weet Qualcomm de aanvallen van Broadcom dinsdag af te slaan, dan kan de overname snel alsnog rond zijn. Broadcom heeft zich nooit positief uitgelaten over NXP en als die als overwinnaar uit de bus komt, topman Hock Tan heeft dit soort gevechten nog nooit verloren, dan zou de hele overname van NXP kunnen worden afgeblazen.

Hoofdkantoor overbodig

Van de 900 werknemers van NXP in Eindhoven zijn het vooral de 200 mensen die het hoofdkantoor bemannen die vrezen dat ze overbodig worden. De 700 onderzoekers denken dat ze ook onder een nieuwe moeder nodig blijven. Voor werknemers in de fabriek in Nijmegen is er extra onzekerheid, omdat Qualcomm en Broadcom principieel geen eigen fabrieken hebben.

Volledig scherm
Het hoofdkantoor van NXP op de High Tech Campus in Eindhoven © Fotopersburo van de Meulenhof BV

Hoe de stemming is onder het personeel is moeilijk te peilen. Zelfs voorzitter Ralf van Otten van de ondernemingsraad in Eindhoven wil weinig zeggen. "We lezen iedere dag weer iets anders in de krant en dat maakt de situatie erg onzeker." Een werknemer die anoniem wil blijven, zegt dat mensen afwachtend zijn. "Sommigen zitten er dubbel in omdat ze via een personeelsregeling aandelen hebben verworven, die ze bij een overname mogen verzilveren."

Enquête: personeel NXP is tegen

Bestuurder Arthur Bot van CNV Vakmensen zegt dat een enquête uitwijst dat slechts een klein deel van de NXP-werknemers positief is over een overname en een meerderheid tegen. "Dit is kapitalisme in zijn meest rauwe vorm die helemaal uit de hand loopt. Het is schrijnend om te zien met welk gemak Nederlandse hightech in buitenlandse handen komt. Het draait puur om aandeelhouderswaarde, en de belangen van werknemers dreigen met voeten te worden getreden als Qualcomm straks zijn synergievoordeel van meer dan 500 miljoen dollar eruit wil halen. Daarom eisen we om net als in 2006 afspraken te maken over behoud van arbeidsvoorwaarden en werkgelegenheid. Zo niet, dan moet er op zijn minst een goed sociaal plan voor alle werknemers komen."

ED gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement

Regionale Economie