Volledig scherm
Elk spreekuur hoort huisarts Bettina van Steenis trieste levenslopen. ,,Mensen die zwaar lichamelijk werk doen, stratenmakers en bouwvakkers, kunnen op hun 60ste niet meer wat ze konden toen ze 30 waren." © copyright Marc Bolsius

'Door tot je 68ste? Hou toch op!'

De Enschedese huisarts Bettina van Steenis (51) hekelt het verhogen van de pensioenleeftijd. Ze 'voelt' de uitwerking in haar spreekkamer. ,,Het is geen kwestie van niet willen, maar van niet kunnen; van onze biologie.''

Collectieve ouderenmishandeling, zo noemt Bettina van Steenis het optrekken van de pensioenleeftijd. ,,Die is binnenkort 68 jaar. De politiek slaapt, ik hoor niets uit Den Haag.''

De in Hannover geboren dokter, die sinds twaalf jaar een praktijk in Enschede runt, 'voelt' de uitwerking in haar spreekkamer van het Gezondheidshoes. ,,Ik zie elke dag mensen van 60, 70 jaar met klachten. Ze kunnen niet meer fulltime werken. Je lijf slijt, hoe fit je ook bent.''

Triest

Elk spreekuur hoort ze trieste levenslopen. ,,Mensen die zwaar lichamelijk werk doen, stratenmakers en bouwvakkers, kunnen op hun 60ste niet meer wat ze konden toen ze 30 waren. Vaak zijn hun lijven versleten. Mensen op wie de hele dag een beroep wordt gedaan, leraren en verpleegkundigen, hebben geestelijk meer hersteltijd nodig. Anders krijgen ze een burn-out."

Oudere patiënten vallen uit, belanden in de Ziektewet, verliezen hun baan, zodat hun pensioen met honderden euro's keldert. ,,Er ontstaat een hele groep echt arme ouderen. West-Europa wordt een bejaardenhuis. Straks is ruim een derde van de bevolking boven de 65. Hoe bouw je daarmee een samenleving op? Als arts denk je proactief; op dit punt zie je dat de waan van de dag regeert.''

De tekst gaat verder onder de afbeelding.

Volledig scherm
Huisarts Bettina van Steenis. © Frans Nikkels

Ze pleit voor maatwerk, toegesneden op het individu. ,,Vaak is het alles of niets. Niet elke werkgever voelt voor parttime banen. Kijk naar wat mensen kunnen en willen. Geef ouderen lucht. Laat een oudere leraar nog vijf uur per dag lesgeven, maar ontzie ze van bureaucratische rompslomp en irritante bijzaken.''

Quote

Ik houd dit niet vol; werkweken van 50 uur met nachtdien­sten

Bettina van Steenis

Ze ziet het in haar beroepsgroep en aan zichzelf. ,,Ik ben 51, leef gezond, ben fit en rook niet. Maar ik houd dit niet vol; werkweken van 50 uur met nachtdiensten. Vroeger had je een sociale regeling. Je hoefde na je 55ste niet meer 's nachts je bed uit. Dat is afgeschaft, daar is niemand naar gevraagd.''

Ze ziet collega-huisartsen van begin 60 stoppen. ,,Ze trekken dit niet. Ze passen ook op kleinkinderen en verzorgen hun zieke ouders van in de 80.'' Zelf? Bettina is bevoorrecht. Zij kan sparen en eerder afbouwen of stoppen. ,,Ik kan me vrijkopen, zo voelt dat. Maar het systeem wordt inhumaan. Het is niet fair. Je behandelt mensen niet als slaven. Dat is mijn drive, ik ben begaan met mensen. En dit is geen democratisch proces.''

Een lompe truc, vindt Van Steenis het verhogen van de pensioenleeftijd. Werknemers worden gekort op hun gespaard pensioen, pensioenfondsen worden gespekt, meent zij.

Ze weerlegt de stellingen die worden betrokken om ouderen langer te laten doorwerken:

We worden steeds fitter oud

,,Niet waar. Je kunt nog zo'n gezonde leefstijl hebben, onze biologie kunnen we niet veranderen. Na je 50ste worden lichamelijke en geestelijke reserves voor herstel minder. Veel mensen houden nachtdiensten na 30 jaar niet meer vol. Ik vraag me werkelijk af of wij als artsen, door onze preventieprogramma's, niet door de overheid worden misbruikt om 'werkpaarden' aan de gang te houden.''

Hogere levensverwachtingen leiden tot later pensioen

,,Waarom? Door uitstekende gezondheidszorg halen wij winst bij de behandeling van (zeer) ouderen. Er is bijna geen leeftijdsgrens voor medische behandelingen, van chemotherapie tot protheses. Zo steeg de levensverwachting naar 83 jaar. We winnen geen fitte werkjaren, maar meer jaren aan het einde van ons leven. Wat is de logica om die mee te tellen voor de pensioenleeftijd?''

Anders is het stelsel onbetaalbaar

,,Er is een groot verschil in vermogen en besteedbaar inkomen tussen ouderen. Kan dat niet solidair worden verdeeld? Moet iemand met een goed pensioen ook nog AOW krijgen, terwijl een oudere weduwe amper rondkomt van enkel een AOW-uitkering? Hoeveel van ons zuurverdiende pensioengeld gaat op aan topsalarissen en blijft hangen aan de strijkstok bij pensioenfondsen?''

Lees de beste artikelen op het gebied van werk en carrière via onze wekelijkse nieuwsbrief