Volledig scherm
Een kwart van de jongeren tot 35 jaar kreeg een promotie in de afgelopen twee jaar. © Thinkstock

Jong hoogopgeleide man krijgt vaker promotie, en dat is géén discriminatie

De hoogopgeleide man van 35 jaar of jonger heeft drie keer meer kans op promotie dan anderen. Is dat discriminatie van iedereen die ouder, laagopgeleid of vrouw is? Niet per se.

Als het op promotie aankomt, lijkt de mannelijke, hoogopgeleide werknemer tot 35 jaar een streepje voor te hebben. Over de leeftijdsverschillen: uit onderzoek van het CBS vandaag blijkt dat jongeren tot 35 jaar vaker een opwaartse carrièremove maken dan hun oudere collega’s. In de afgelopen twee jaar kreeg in deze groep 25 procent een hogere functie. Ter vergelijking: bij de 55- tot 65-jarige werknemers maakt nog slechts 5 procent een promotie mee.

Kijk je naar opleidingsniveau, dan krijgt de hoogopgeleide werknemer relatief vaker een promotie. In deze groep is 1 op de 5 werknemers de laatste twee jaar gepromoveerd. Voor laagopgeleiden is dit 1 op de 7. 

En de derde bepalende factor, het geslacht: mannelijke werknemers schuiven relatief vaker door naar een hogere functie dan vrouwelijke werknemers. Van de vrouwen in het onderzoek heeft 1 op de 8 een promotie gekregen. Voor de mannen is dit aantal ruim 1 op de 6.

Onderspit

Het lijkt of oudere, laagopgeleide en/of vrouwelijke werknemers het onderspit delven. Discriminatie, of toch niet? Volgens Peter Hein van Mulligen, hoofdeconoom van het CBS, zijn de verschillen op logische wijze te verklaren. Ten eerste het verschil tussen mannen en vrouwen. Dat is deels te verklaren door het feit dat vrouwen vaker in deeltijd werken dan mannen. ,,Promoties komen twee keer zo vaak voor bij werknemers die voltijd in dienst zijn.’’

Als je alleen voltijdwerkers met elkaar vergelijkt, is het zelfs zo dat vrouwelijke fulltimers vaker een hogere functie krijgen. Hoe zit dat dan? ,,De meeste voltijdwerkers zijn mannen, en dat is een diverse groep. Er zitten ook oudere werknemers bij, en zowel hoogopgeleiden als laagopgeleiden.’’ De voltijdvrouw valt in vergelijking vaak in dezelfde categorie te scharen. ,,Vrouwen die voltijd werken, zijn over het algemeen jong en hoogopgeleid. En jonge en hoogopgeleide mensen krijgen vaker promotie.’’

Quote

Een chirurg zal ook niet snel manager worden

Peter Hein van Mulligen

Ook branchekeuze beïnvloedt de kans op promotie. ,,Vrouwen kiezen in vergelijking vaker voor een beroep in een sector met minder doorgroeimogelijkheden, bijvoorbeeld de zorg en het onderwijs,’’ zegt Van Mulligen. ,,Op kantoor is het vaak ook makkelijker om promotie te maken. Wie bijvoorbeeld begint bij de sales, kan doorstromen naar het management.’’ 

Voor sommige beroepen is zo’n soort promotiepad simpelweg niet aan de orde. ,,Neem bijvoorbeeld de transportsector. Een vrachtwagenchauffeur kan van de cabine naar het kantoor gaan, maar dat komt niet vaak voor. Hij is nu eenmaal vrachtwagenchauffeur.’’ Datzelfde geldt voor een chirurg. Door de opleidingseisen kan je niet naar deze functie gepromoveerd worden. ,,Een chirurg zal ook niet snel manager worden als promotie. Maar hij of zij zal er gedurende de jaren wel op vooruit gaan in bijvoorbeeld het salaris.’’

Oké, het verschil tussen man of vrouw is dus te verklaren, maar dat jongere werknemers eerder promotie krijgen, is dat geen leeftijdsdiscriminatie? Volgens Van Mulligen moeten we het zo niet zien. ,,Jongere werknemers beginnen onderop, dan is het relatief makkelijk om snel promotie te maken. Oudere werknemers hebben vaak al wat promoties gehad en zitten als het ware op de top van hun kunnen. Vanaf daar doorgroeien is vaak moeilijk of kan niet. Vergelijk het met de lengte van mensen. Kinderen groeien veel sneller dan volwassenen. Dat is logisch, want een volwassene is uitgegroeid.’’

Lees de beste artikelen op het gebied van werk en carrière via onze wekelijkse nieuwsbrief