Volledig scherm
© Thinkstock

De zorg in Eindhoven is een goudmijn

EINDHOVEN - Zorgaanbieders actief in Eindhoven maken enorme winsten. Gemeenten gaven de afgelopen jaren vooral prioriteit aan het regelen van de zorg. ,,Of geld ook goed is besteed is onderbelicht gebleven."

Exorbitant verdienen in de zorg, kan dat zomaar? Ja dus. ,,Men heeft de marktwerking in de zorg compleet uit de hand laten lopen'', zegt Harrie Verbon, professor openbare financiën van de universiteit van Tilburg. ,,Ik vind het belachelijk dat we in Nederland allerlei zorgbv's kennen die winst wegsluizen. Maar verboden is het allemaal niet."

Goudmijn
Samen met professor accountancy Jeroen Suijs van Tilburg University onderzocht Verbon vorig jaar de cijfers van Gelderse zorgbedrijven. Zij moeten die publiceren op jaarverslagenzorg.nl, waar ook de Eindhovense 'grootverdieners' op terug zijn te vinden. En wat bleek? De zorg is een goudmijn. Een enkel Gelders zorgbedrijf boekte zelfs 30 procent winst. Verbijsterend, aldus Verbon, die inmiddels soortgelijk onderzoek doet in de regio Assen.

,,Sommige bestuurders blijven met hun inkomen onder de nieuwe Balkenende-norm, en laten zich vervolgens daarnaast een paar ton aan dividend uitkeren. Toch neem ik het woord fraude niet in de mond, voor ik het weet heb ik een advocaat in mijn nek. In theorie kan het natuurlijk zijn dat een bedrijf een heel innovatieve, efficiënte manier van zorg heeft ontdekt. Maar het is zeker zo dat te veel zorgbedrijven teveel winst maken met ons belastinggeld. Want als ze zó veel geld overhouden, had dat ook aan zorg kunnen worden besteed."

Zorgtaken overgenomen
Laten gemeentes steken vallen? ,,Dit soort misstanden bestonden ook toen alles uit de AWBZ-pot werd betaald", zegt Verbon. ,,Ik denk dat het nu pas aan het licht komt. Sinds gemeentes zorgtaken hebben overgenomen van het rijk, ondervinden ze de financiële gevolgen."

Op dit moment kunnen gemeentes een zorgbedrijf dat fraudeert niet bestraffen. Ad van Mierlo, die als directeur van het VNG kenniscentrum handhaving en naleving gemeentes adviseert, pleit voor de invoering van een boetesysteem voor bedrijven die willens en wetens de fout ingaan. ,,Als het nieuwe kabinet dit advies overneemt, duurt het nog wel lang voordat dit vertaald is in wetgeving", zegt Van Mierlo.

Contracten
Kan een gemeente als Eindhoven nu dan helemaal niks doen? ,,Jawel, het is allereerst belangrijk om heldere contracten af te spreken", zegt Van Mierlo. ,,En als blijkt dat een bedrijf een veel hogere winstmarge heeft dan gebruikelijk, kun je juist de zorg van dit bedrijf nog eens tegen het licht houden. Mocht blijken dat je als gemeente bijvoorbeeld 24-uurszorg vergoedt terwijl er maar een paar uur zorg per week wordt geleverd, dan kun je als opdrachtgever een civiel-rechtelijke procedure aanspannen. Zo kun je in ieder geval proberen het teveel betaalde terug te krijgen. Dat kan lastig zijn, maar je moet ook niet teveel koudwatervrees hebben. Met zo'n rechtsgang geef je in ieder geval een duidelijk signaal af."

Tot nu toe doen gemeentes dit echter niet of nauwelijks. ,,De transitie van de zorg was een heel grote stelselwijziging", zegt Van Mierlo. ,,Gemeentes hebben prioriteit gegeven aan het doorgaan van de zorg, en dat snap ik absoluut. Of geld ook goed is besteed is onderbelicht gebleven. Daar komt nu verandering in."

Lees ook:

Woekerwinsten van 30 tot 50 procent op zorg in Eindhoven

In samenwerking met indebuurt Eindhoven