Volledig scherm
© ED

Kleurrijk Grijs (1): Jaap Kroon (88) uit Eindhoven kent en waardeert kunst

VideoEINDHOVEN - ED-kunstredacteur Rob Schoonen verblijft vijf weken als 'artist in residence' in zorginstelling Parc Gender. Met een wat andere dan gewone blik kijkt hij hoe het allemaal reilt en zeilt in een verzorgingshuis. Hij praat veel met bewoners en verzorgers, neemt waar en legt vast in woord en beeld.

Het nieuws van twee uur dendert me tegemoet: als eenmaal de voordeur van Jaap Kroons appartement helemaal is opengedraaid, dan zul je weten wat er in de wereld gebeurt. De volumeknop van de televisie staat op standje oorverdovend. Half gebarend en half schreeuwend komt er de enigszins verbaasde vraag ‘Zal ik ‘m uitzetten?’ Heftig geknik van mijn kant.

Lees verder onder de video.

Kunstuitleen

In de daarop volgende weldadige stilte gaat de 88-jarige Kroon me voor door zijn woning. Want tot en met in de slaapkamer hangt en staat kunst. ,,Ooit zijn mijn vrouw en ik lid geworden van de kunstuitleen. In Hoorn, daar woonden wij toen. Leuk was dat, je leende kunst en na verloop van tijd was dat werk van jou. Mooi toch? Zo hebben we de kunst leren kennen en waarderen.” Kroon wijst op Japanse prenten en op kleurrijke landschappen. ,,Dat zijn typisch Friese landschappen. Mooie sloten, weidse gezichten. Of ik over die sloten heb gesprongen? Nee, joh, die zijn wel een meter of vier, vijf breed. Nee, en met een stok heb ik het nooit geprobeerd.”

Kroon was bouwkundige, verantwoordelijk voor een club technisch tekenaars. ,,Mooie dingen gemaakt hoor, scholen vooral en andere overheidsgebouwen, zwembaden en sporthallen ook. Zelf heb ik nooit getekend, was meer van het leiding geven.”

Musea

Echtgenote Truus en hij gingen graag naar musea: ,,Het Rijksmuseum vind ik mooi, het Van Gogh ook trouwens, dat ligt ernaast zo’n beetje hè. Het werk van Van Gogh is fantastisch. Rembrandt vind ik wat statisch. Wat ik dan wel weer heel mooi vind, is het werk van die mensen die vaak aan zee werkten, ja; die van de Haagsche School. Mesdag, juist, die ja en Maris ook. Tja, Ik ben opgegroeid vlakbij de zee hè.”

,,Wat ik ook een heel aangename plek vind, is het Haags Gemeentemuseum. Dat is mooi groot en licht. Ja, tuurlijk kom ik ook wel eens in het Van Abbe hier in Eindhoven. Vooral de oudbouw vind ik mooi. Binnenkort ga ik er weer eens naartoe. Samen met mijn dochter. Een kennis daar doet rondleidingen, zij zorgt er dan voor dat er een rolstoel klaar staat, kunnen we in alle rust de expo bekijken.”

Kroon kwam in 2000 naar Eindhoven (‘mijn dochter woont hier’) en verloor zeven jaar later zijn echtgenote. ,,Alvleesklierkanker. Toen was er nog niets aan te doen. Tegenwoordig wel, naar het schijnt.”

Politiek

Kroon schakelt snel: Of ik denk dat de PvdA toch aanschuift bij de vorming van een kabinet? ,,Want dat gedoe met de ChristenUnie gaat ‘m natuurlijk niet worden hè. Hun opvattingen over het levenseinde en die van D66 liggen mijlenver uit elkaar; dat gaat niet lukken. Daar is dat meisje van die fractie, kom, hoe heet ze toch? Was vroeger bij de televisie… Ja, juist, Pia Dijkstra, die is heel fel op dat onderwerp van euthanasie. Dus het is wachten op de PvdA.”

Kroon heeft moeite met lezen, maar op zijn tablet leest hij toch wel af en toe de Volkskrant en ook wel een boek: ,,Laatst nog de ‘Da Vinci Code’ van Dan Brown. Prettig boek wel. Maar, het kost moeite hoor. Komt door een gele vlek. Aldus de dokter. Blind ga ik er niet van worden, maar beter wordt het ook niet. Tja.” Wijst naar de monsterlijke grote televisie: ,,Dan is zo’n flink beeld wel heel prettig hè?! Heeft familie geregeld. Fijn.”

Het stilleven dat prominent boven de bank hangt, heeft hij als eerste aangekocht. Van Bob Immink is het, ook een Noord-Hollander, net als Kroon zelf. ,,Ik kom uit Oudkarspel, toen een durpje van amper 500 zielen. Weidse landschappen. Veel kool werd er verbouwd, er stonden ook heel veel zuurkoolfabrieken in de buurt.”

Nee, hij heeft nooit zelf geschilderd of getekend: ,,Ik heb daar totaal geen aanleg voor. Ik heb ooit een tijdje in een revalidatieoord gezeten, lieten ze me ook schilderen en tekenen. Ha, dat werd helemaal niets.” Grijns. ,,Nee, laat mij er maar fijn naar kijken, vind ik prima.”

Volledig scherm
Jaap Kroon © Rob Schoonen

In samenwerking met indebuurt Eindhoven