Deze longecho's  tonen met kleuren aan waar schade is aangericht en hoe ernstig dat is.
Volledig scherm
Deze longecho's tonen met kleuren aan waar schade is aangericht en hoe ernstig dat is. © TU/e

Longschade door corona binnen enkele minuten gevonden dankzij uitvinding TU/e

EINDHOVEN - Met een eenvoudige echo binnen enkele minuten nagaan of iemand longschade heeft door het corona-virus. Dat kan nu dankzij een vinding van een onderzoeksteam van de Technische Universiteit Eindhoven.

De kennis en ervaring van tientallen gespecialiseerde longartsen is omgezet in een kunstmatige intelligentie waarmee een eenvoudige echo binnen enkele minuten uitsluitsel kan geven of er sprake is van longschade die kan wijzen op een corona-besmetting. 

Om die kennis in een algoritme te gieten, hebben universitair docent Ruud van Sloun en vier promovendi de afgelopen weken vrijwel dag en nacht doorgewerkt. Het programma, een update van het besturingssysteem van een standaard echo, maakt van elke arts een ervaren longspecialist, zegt Van Sloun. 

Gratis

Het softwareprogramma dat het TU-team schreef wordt gratis beschikbaar gesteld. Het Catharina Ziekenhuis Eindhoven, dat nauwe banden heeft met de TU/e, krijgt in Nederland de primeur. Veel Italiaanse ziekenhuizen gaan er mee werken. Van Sloun hoopt dat ook andere  ziekenhuizen in binnen- en buitenland dat gaan doen. De vinding is gepubliceerd in een vooraanstaand medisch tijdschrift over beeldvormende technieken. 

Het team van de TU/e werkte nauw samen met onderzoekers van de universiteit van Trente in noord-Italië, waar corona hard toesloeg. ,,We hebben hen benaderd toen daar de hel was losgebroken", zegt Van Sloun. ,,In Trente hebben ze heel veel data verzameld over de kenmerken van diepe longschade. Die kennis en ervaring hebben wij in een algoritme omgezet.”

Goed mis

De echo geeft geen  uitsluitsel of er sprake is van corona, maar geeft wel een indicatie van de ernst van longschade op drie niveau's, legt Van Sloun uit. ,,Een score van één betekent milde symptomen, twee is ernstiger en bij drie is het goed mis.” Zo kunnen artsen snel beslissen of iemand bijvoorbeeld aan de beademing moet. 

De longecho is makkelijk af te lezen omdat het normaal grijze beeld  een kleur krijgt, oplopend van oranje bij lichte schade tot rood bij zware schade. Het resultaat is binnen enkele minuten te zien, terwijl een speekseltest  een etmaal in beslag neemt. Met de software-update kunnen volgens Van Sloun vijf  patiënten per uur onderzocht worden. 

Lerend programma

De echo laat  afwijkingen zien aan de rand van de long en veranderingen in de structuur van longblaasjes. ,,Omdat het een lerend programma is, zal het bij elke nieuwe diagnose nog slimmer kunnen worden, en dus nog nauwkeurigere beelden kunnen genereren”, zegt Van Sloun. 

De echo kan worden gebruikt op de eerste hulppost of door artsen die op de intensive care hun ronde maken. De vinding is ook goed nieuws voor ziekenhuizen in ontwikkelingslanden. Die hebben meestal geen geld voor dure beeldvormende apparaten als een MRI of CT, maar ze gebruiken wel de goedkopere echo.

In samenwerking met indebuurt Eindhoven