Volledig scherm
De kuifmakaak maakte selfies met de camera van David Slater. © gratis

Auteursrecht claimen voor aap is ronduit belachelijk

OPINIEDe auteur van onderstaand opinieartikel is Val Caris, werkzaam op de redactie van het ED.

Een jarenlange rechtszaak tussen fotograaf David Slater en dierenrechtenorganisatie PETA resulteerde uiteindelijk in een schikking. De uitkomst: een kwart van de opbrengsten van de foto gaat naar apenwelzijnsorganisaties. PETA klaagde Slater in 2011 aan, nadat kuifmakaak Naruto een foto maakte met het toestel van Slater en de natuurfotograaf de foto zonder toestemming van Naruto verspreidde. Onacceptabel vond PETA, dit was een schending van Naruto's auteursrecht.

Dit is een absurde kwestie. Een aap heeft geen auteursrecht, een aap kan niet voor honderd procent behandeld worden als een mens. Ja, primaire rechten als eten, een veilige leefomgeving en bescherming tegen geweld moeten ook op dieren van toepassing zijn. Maar het recht op sociale zekerheid, de leerplicht of dus auteursrecht voor dieren is ronduit belachelijk. Het rechtssysteem deelt deze mening gelukkig. Vorig jaar besliste de rechter in de 'apenselfie'-zaak dat een aap niet over auteursrecht kan beschikken, dus ook Naruto niet. PETA was het hier echter niet mee eens. De organisatie ging in hoger beroep. Om verdere juridische gevechten te voorkomen, hebben de partijen nu geschikt.

Bokito

PETA pleit dus voor gelijke rechten tussen mens en dier. Maar heeft Naruto er wel mee ingestemd dat PETA namens hem procedeert? En waar was PETA - bijvoorbeeld - toen Bokito, de grote gorilla van Rotterdamse dierentuin Blijdorp, in 2007 een bezoekster zwaar toetakelde? Had het slachtoffer in plaats van de dierentuin aan te klagen, niet Bokito 'persoonlijk' voor de rechter moeten slepen om hem voor jaren de bak in te krijgen. Nee, natuurlijk niet! Bokito is een wild dier en wilde dieren doen soms onvoorspelbare en gevaarlijke dingen. Een gevangenisstraf voor de gorilla - die overigens al vastzit in de dierentuin - zou absurd zijn. Net zoals een rechtszaak over de schending van het auteursrecht van een kuifmakaak absurd is.

Begrijp mij niet verkeerd, ook ik ben voorstander van dierenrechten. Apenwelzijnsorganisaties krijgen nu een kwart van de opbrengsten van de foto. Ik gun de aapjes alles en wil ze niets ontnemen. PETA kan door de schikking een extra pluim op haar hoed steken. Voor fotograaf Slater is de situatie wat minder goed afgelopen. Hij maakte bekend dat de gerechtelijke ruzie hem al zijn geld heeft gekost. En wat Bokito betreft: Hij kan maar oppassen, want zijn vergrijp uit 2007 is jammer genoeg voor hem nog niet verjaard.