Volledig scherm
Steeds meer coöperaties werken aan de verduurzaming van Nederland. © ANP XTRA

Samen weten we alles, en samen kunnen we alles

OpinieDuurzame coöperaties zijn de pioniersfase voorbij. Er kan voorzichtig gesproken worden van een nieuwe sector. Dat schrijft Arjan Buchholz,  secretaris van Coöperatie Best Duurzaam in dit ingezonden stuk.

Afgelopen jaren zijn in Nederland bijna vierhonderd lokale energiecoöperaties opgericht. In alle gevallen gaat het om betrokken burgers die de handen ineenslaan en samen aan de slag gaan met het opwekken van duurzame energie of de bewustwording rondom dit thema.

Hun drijfveren zijn divers: de zorg voor het klimaat en de aarde, de wens om onafhankelijker te zijn van grote energiemaatschappijen of de technische uitdaging om slimmer om te gaan met energie en zelfvoorzienend te worden. Samen de handen ineenslaan met gelijkgestemde buurtgenoten is misschien nog wel het meest aantrekkelijke van deze beweging: de coöperaties zijn enthousiaste, deskundige clubs boordevol positieve energie.

Tegenlicht Meet Up
Geïnspireerd op de VPRO Tegenlicht documentaire 'Ons gemeengoed' is er woensdag een Tegenlicht Meet Up 040 over burgercollectieven in het Designhuis in Eindhoven, aanvang 19.00 uur. Sprekers zijn: Arjan Buchholz, secretaris Coöperatie Best Duurzaam in Best, Joop Hendriks, initiatiefnemer van burgerinitiatief Draaiboomhof, een coöperatief bouwen en wonen project in Eindhoven en Cindy van den Bremen, Eindhovens ontwerper gespecialiseerd in social design. De Tegenlicht Meet Up wordt gemodereerd door Henriëtte Bouman.
Meer informatie en aanmelden: tegenlicht040.nl.

Zo ook in Best, waar Best Duurzaam bijna vier jaar actief is. In deze periode is een actieve coöperatie ontstaan met inmiddels ruim driehonderd leden en ongeveer vijfendertig actieve vrijwilligers. Aanvankelijk lag de aandacht vooral bij bewustwording. In alle wijken in Best zijn, in samenwerking met buurtverenigingen, kennismakingsbijeenkomsten gehouden. Enerzijds met als doel Best Duurzaam te leren kennen, anderzijds om te oriënteren op de mogelijkheden van lokaal opgewekte duurzame energie. Voor degenen die thuis aan de slag willen is er het Duurzaam Wonen Advies: een vrijwilliger van Best Duurzaam komt aan huis voor een onafhankelijk en deskundig buurman-tot-buurmanadvies. Het komt er op neer dat ervaringen en kennis worden gedeeld om op die manier 'samen slimmer' te worden.

Daarnaast zijn er educatieve projecten en is er samenwerking met woonstichting 'thuis om ook de huurders te informeren over hun mogelijkheden. Best Duurzaam werkt nauw samen met de gemeente; de gemeente focust op het verduurzamen van ondernemers, Best Duurzaam richt zich op inwoners.

Zonnepark

Na de fase van bewustwording is recentelijk Zonnepark Welschap gelanceerd. In samenwerking met collega-coöperaties uit de regio, Vliegbasis Eindhoven en de gemeente Eindhoven wordt een groot zonnepark gerealiseerd op de voormalige zweefvliegstrip van Welschap. Lokaal opgewekte duurzame energie: 11.500 zonnepanelen, goed voor 1000 gezinnen. Nieuwe zonneparken in Best zijn in voorbereiding.

Ongeveer vier keer per jaar organiseert Best Duurzaam energiecafés rond duurzame thema's met als doel meningsvorming en mogelijkerwijs een concreet vervolg. Zo is er sinds begin dit jaar een kwartiermakersgroep, in samenwerking met IVN Best, die de mogelijkheden onderzoekt om een rechtstreekse verbinding te maken tussen biologische producenten in de regio en klanten in Best. Dus, naast lokaal opgewekte energie, ook lokaal geproduceerd duurzaam voedsel.

Echte verandering komt op gang als burgers in actie komen. De diverse coöperatieve vormen rondom energie, voedsel en zorg laten zien dat veel mogelijk is en dat de initiatieven impact hebben. Enkele jaren geleden hadden energiecoöperaties nog het karakter van pionieren; nu kan voorzichtig gesproken worden over de opkomst van een nieuwe sector: de coöperatieve energiesector. Het aantal energiecoöperaties groeit hard. Gezamenlijk wekken de coöperaties nu al elektriciteit op voor 85.000 gezinnen. En de verwachting is dat de groei de komende jaren doorzet. Lokaal opgewekte energie is een populair streekproduct aan het worden waarbij burgers de regie voeren.

De coöperaties dragen met hun activiteiten bij aan de bewustwording van de bredere bevolking over nut en noodzaak van de energietransitie. Direct en indirect bereikt de coöperatieve beweging ongeveer een half miljoen mensen. Deze betrokkenen zijn op diverse manieren bezig met energieopwekking en besparing. Immers, de groenste energie is de energie die we niet gebruiken.

'Beginnen en doorgaan', dat is het motto van Frans Stokman, een van de initiatiefnemers van Grunneger Power, de eerste energiecoöperatie in Nederland. Vanuit Best Duurzaam kan daar nog aan toegevoegd worden 'Samen weten we alles, en samen kunnen we alles'. Echte verandering begint als burgers dat willen!

ED gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement