Volledig scherm
© Thinkstock

Beste lezer: Vooraf lezen mag, maar het steekt wel

ColumnHet wordt ons te pas en te onpas gevraagd, of een verhaal voor publicatie nog gelezen mag worden. Bronnen willen zeker zijn van de inhoud van een verhaal en vertrouwen de verslaggever niet op zijn of haar blauwe ogen. Dat mag, maar het steekt wel. Onwillekeurig voedt zo'n verzoek de gedachte dat getwijfeld wordt aan onze professionaliteit, aan onze zorgvuldigheid. Alsof we broddelwerk afleveren, overal maar een slag naar slaan. Het is je reinste flauwekul. We maken fouten, maar we zijn ook goed in ons vak anders zouden we allang afgestraft zijn.

In de rubriek ‘Beste lezer’ gaan leidinggevende redacteuren in op ontwikkelingen bij het ED of in de journalistiek in het algemeen.
Reacties: m.bouwmans@ed.nl

Het negatieve klimaat waarin de journalistiek al jaren moet werken, is er volgens mij debet aan dat het aantal verzoeken om vooraf te mogen lezen lijkt toe te nemen. Eerdere slechte ervaringen maken nieuwsbronnen ook kopschuw. Als je een keer de kracht van de publieke opinie hebt ondervonden door een te boude of - vooruit - verkeerd geciteerde uitspraak, kijk je een tweede keer wel uit.

Volledig scherm
AFGEKOCHT BN DE STEM columnist columnisten AD en Regiobladen. Foto Joost Hoving © Joost Hoving

Mensen die vaker in het nieuws verschijnen en min of meer gepokt en gemazeld zijn, houden daar zelf al rekening mee. Burgemeesters, sporters, artiesten, advocaten letten op wat ze zeggen en hoe, of ze hebben een voorlichter die mee waakt. De persoonlijkheden onder hen maken zich niet druk en uiten zich zoals ze willen. Onervaren bronnen valt dat lastiger, maar daar hebben journalisten over het algemeen ook weer wat meer compassie mee.

Het valt me op dat collega's geregeld mopperen over noten die geïnterviewden op hun zang hebben. Dan gaat het niet meer om feitelijke onjuistheden, zij willen ook gebezigde citaten verzachten, correcte formuleringen aanpassen. Het gaat zo ver dat een verhaal waarvan de strekking sympathiek is en dus een traktatie voor de lezers, door de direct betrokkene als negatief wordt bestempeld. Stukken worden compleet 'met een riek' herschreven teruggestuurd, vol jargon, dooddoeners en rammelende zinsconstructies. Toch vind ik voorinzage geen besmet begrip. Het kan bijdragen aan de vervolmaking van een verhaal en daarom heel verstandig zijn. Maar als het aangegrepen wordt om iets onwelgevalligs terug te draaien of te verdoezelen, moeten we geen pardon kennen.