Opening van het culturele seizoen in het Parktheater in Eindhoven, vorig jaar.
Volledig scherm
Opening van het culturele seizoen in het Parktheater in Eindhoven, vorig jaar. © Jean Pierre Reijnen

Bezuiniging ondermijnt het hele culturele bouwwerk

OpinieTientallen culturele organisaties houden hun hart vast bij het aantreden van de nieuwe coalitie in Brabant. Het resultaat van jarenlang zaaien dreigt op het punt van oogsten te worden verpest. 

Alles wat zeker is, is dat niets zeker is. Het corona-virus zet alles op losse schroeven. Onze manier van leven zal veranderen, onze cultuur zal veranderen. Wij, cultuurmakers in Brabant, zijn daarom geschokt en geschrokken door het voornemen van het nieuwe college van Gedeputeerde Staten van Noord-Brabant om, juist nu, vanaf volgend jaar 25 procent van de cultuurbegroting te schrappen. De schade zou altijd verschrikkelijk zijn geweest, maar is in deze tijd volledig onverantwoord.

Als sector zijn we ongekend stevig geraakt door het virus. Onze kerntaak is verbinden, samenbrengen en inspireren, en dat gaat lastig op 1,5 meter afstand. Dat is hard, maar ieder van ons voelt onmiddellijk met de klap een taak: we moeten samen verder en vormgeven aan de wereld in wording. De bezuiniging die nu wordt voorgesteld schiet ons en schiet Brabant in de voet, staand aan de start van misschien wel de meest belangrijke marathon van ons leven. Doe dit niet! Zo wordt onherstelbaar meer kapot gemaakt dan we ons nu kunnen veroorloven.

Sociale cohesie

Extra pijnlijk is deze beslissing omdat Brabant de afgelopen jaren het belang van cultuur met passie heeft omarmd. Duizenden mensen zetten zich dag in dag uit in om het leven van Brabanders en hun gasten te verrijken met cultuur. We hebben daarmee zoveel bereikt. Het versterkt sociale cohesie. Het maakt ons aantrekkelijker als vestigingslocatie voor bedrijven die verschil maken. Het verrijkt ons aanbod voor vakantiegangers. Het brengt ontroering, verwondering, inzicht en als het even kan een schaterlach in het leven van velen. Het maakt dat we elkaar zien en tot elkaar kunnen komen in ons verschil. Al dat wordt nu in de waagschaal gelegd.

De schade van deze bezuiniging is veel groter dan het gekorte bedrag alleen. Cultuurfinanciering is een toren waarin de ene steen op de andere rust. De verschillende overheden van rijk, provincie en gemeente, versterken elkaar. Geeft de een, dan geeft de ander. Ook het bedrijfsleven is hier niet ongevoelig voor. Trek je er een steen uit, dan verlies je niet alleen de steen, je riskeert het hele bouwwerk. 

Verpest het niet

Voor het eerst in jaren staat Brabant dit jaar vol in de kijker voor nieuwe financiering vanuit de nationale overheid. Het jarenlange zaaien staat op het punt van oogsten. Het fundament voor een stevigere, hogere toren ligt er. Dit mooie moment, dat we nu dubbel hard nodig hebben, verpest het niet.

Wat ons het meeste zorgen baart en pijn doet is dat dit plan een knauw geeft aan onze weerbaarheid en de gezamenlijkheid. Deze bezuinigingen dwingen ons niet meer naar voren te kijken, maar alles op alles te zetten om te kunnen overleven. Zelfs als we het halen, kunnen we zo niet de rol pakken voorop in de beweging die vorm wil geven aan de wereld die komt. In ons, in Brabant, leeft een fantastisch reservoir aan creatieve energie die kan helpen in deze moeilijke tijd. Laten we deze energie vieren en koesteren in plaat van vertrappen op het moment dat we deze het hardst nodig hebben.

Jalila Essaidi (BioArt Laboratories), Ingrid van Beek (CultuurSpoor Best), Karen Neervoort (Fontys Hogeschool voor de Kunsten), Dennis Elbers (Graphic Matters), Frederik Theuwis (Hall of Fame), Andrea Leine (LeineRoebana), Petra Cardinaal (Pennings Foundation), Dorine Cremers (Schippers&VanGucht), Ton van Gool (STRP), Frens Frijns en Peter van der Aalst (013 Poppodium), Nadine Sterk en Lonny van Ryswyck (Atelier NL), Cyril Crutz (Biblioplus), Anneke Schellens (Bibliotheek De Kempen), Luc Pruijn (Bibliotheek Dommeldal), Dorine Prinsen (Bibliotheek Veldhoven), Fleur van Muiswinkel (BredaPhoto), Hans Fuchs, Anne-Marijn de Wit, Gijs van Bakel, Jos van Nunen en Karin Visser (CKE), Thomas Bakker (Club Solo), Martijn Paulen (DDW), Albert Kivits (Bibliotheek Eindhoven), Koen Dijkman (De Fabriek), Margreet Huizing (De Nieuwe Vorst), Martijn van Nieuwenhuyzen (De Pont), Jan Baanstra (De Stilte), Oscar Jansen (Design Museum Den Bosch), Susan van de Wittenboer (Dynamo), Jos Feijen, Tijs Heesterbeek en Maarten van den Berg (Effenaar), Ward Rennen (Eindhoven Museum), Loek Sijbers (Factorium), Marieke Wiegel (Grote Kerk), Sophie Lambo en Piet Menu (Het Zuidelijk Toneel), Francesco van Mierlo (Kunstencentrum Waalwijk), Angelique Spaninks ( MU), Marianne Splint (Museum Helmond), Wim Vringer (Muziekgebouw Eindhoven), Ilona van Heeckeren (Natlab), Fiona Zachariasse (Natuurmuseum Brabant), Gertjan Endedijk (Nieuwe Veste), Freek Lomme (Onomatopee), Giel Pastoor (Parktheater), Olga Coolen (Philips Museum), Ben de Vugt (Podium Bloos), Marilyn Jongenelen en Dingeman Kuilman (Stedelijk Museum Breda), Beppie Remmits (Stichting CultuurStation), Errol van de Werdt (TextielMuseum | TextielLab), Rob van Steen (Theaters Tilburg), Charles Esche en Steven ten Thije (Van Abbemuseum), Pernilla Ellens (Wallspace), Jelmer Lesterhuis (Theaterwerkplaats Tiuri), Lucas Maassen (Wall Street Eindhoven, Design Academy Eindhoven & Residency for the People).