Volledig scherm
Een overzicht van de plenaire zaal van de Tweede Kamer tijdens de stemmingen © ANP

Gemor binnen coalitie over lachgas-besluit

VVD en D66 zijn niet te spreken over het voornemen van staatssecretaris Blokhuis (Volksgezondheid) om recreatief gebruik van lachgas landelijk te verbieden. Sterker nog: de Kamerleden van beide regeringspartijen waren compleet verrast over dit kabinetsbesluit, geven ze aan. ,,Hier is het laatste woord nog niet over gezegd!”

Quote

Dit kan niet volgens het regeerak­koord. Ik ga dit morgen in mijn fractie bespreken, hier is het laatste woord nog niet over gezegd!

Kamerlid Antje Diertens (D66)

Rond het middaguur werd vandaag bekend dat het kabinet, na gedegen onderzoek door wetenschappers, de komende maanden wil regelen dat lachgas een softdrug wordt. Hierdoor wordt het bezit, de handel, verkoop, vervoer en de productie van dit geestverruimende middel verboden.

,,Voor ons was dat een totale verrassing", briest D66-Kamerlid Antje Diertens. ,,We hadden vorige week een concept gekregen van het onderzoeksrapport en zouden binnen de coalitie nog overleggen over maatregelen. En ineens ligt er dit besluit vanuit het kabinet. Zonder aankondiging vooraf. Dit kan niet volgens het regeerakkoord. Ik ga dit morgen in mijn fractie bespreken, hier is het laatste woord nog niet over gezegd!”

Ook VVD‘er Sophie Hermans geeft vanavond telefonisch aan ‘verrast’ te zijn door de mededeling vanuit staatssecretaris Blokhuis. ,,Vul zelf maar in of ik dan vooraf was geïnformeerd.” De liberale ziet nog heel veel alternatieven voor een landelijk lachgas-verbod via de Opiumwet. ,,Veel gemeenten kunnen nog stappen zetten via plaatselijke verordeningen, daar zit echt nog ruimte."

Wat kunnen boze Kamerleden doen?

De vraag is wat boze Kamerleden kunnen doen als het kabinet een algemene maatregel van bestuur, waarmee lachgas op lijst II (softdrugs) van de Opiumwet wordt geplaatst, louter bij Tweede Kamer en de Eerste Kamer neerlegt ter consultatie (voorhang heet dat). Het is in theorie mogelijk dat het parlement via schriftelijke vragen een zogeheten voortgezet schriftelijk overleg op de agenda zet. Bij dat debat kunnen ze dan moties neerleggen om het kabinetsplan te wijzigen of zelfs terug te sturen.      

Hermans (VVD) heeft nog helemaal geen besluit genomen over zulke stappen, benadrukt ze. ,,Het is ook nogal Haags om daar gelijk uitgebreid mee bezig te zijn. Ik zie dat lachgas grote problemen veroorzaakt en wil voor alles dat we daar een goede oplossing voor vinden.” Diertens (D66) wil eerst nog met haar fractie overleggen voordat ze parlementaire stappen zet.

Geen bewuste keuze

Quote

Een verfrissen­de vorm van dualisme. Het kabinet neemt besluiten en de Kamer contro­leert achteraf. Precies zoals het hoort

Bron rondom het kabinet

Vanuit kabinetskringen valt te horen dat helemaal geen bewuste keuze is gemaakt om de Tweede Kamerleden van de coalitie expres laat te informeren. Dat is wel vanmorgen pas gebeurd, ook om lekkage in de aanloop naar vandaag te voorkomen. Maar vandaag was ook simpelweg de dag dat het besluit wel naar buiten moest komen, omdat belangenorganisaties ervan op de hoogte werden gesteld. Dan moet er ook gelijk een brief naar de Kamer, want dan komt het volgens een ingewijde sowieso op straat te liggen.

Een bron begrijpt alle ophef ook niet goed omdat het binnen het mandaat van een bewindspersoon valt om de lijst van stoffen die onder de Opiumwet vallen, steeds bij te werken als na onderzoek blijkt dat er een nieuwe stof is die en gevaar vormt voor de volksgezondheid. ,,Daar hoorde ik de Tweede Kamer eerder nooit over piepen.” Een derde betrokkene spreekt van ‘een verfrissende vorm van dualisme’. ,,Het kabinet neemt besluiten en de Kamer controleert achteraf. Precies zoals het hoort.”