Volledig scherm
Archiefbeeld: Minister Wopke Hoekstra van Financiën en premier Mark Rutte na het aanbieden van het koffertje met de rijksbegroting en miljoenennota © ANP

Kabinet denkt aan miljardeninjectie voor langetermijngroei

UpdateHet kabinet broedt op een plan voor een miljardenfonds waarmee de Nederlandse economie toekomstbestendig moet worden gemaakt. De Staat zal daarvoor fors moeten lenen op de kapitaalmarkt, maar vanwege de historisch lage rente hoeft dat amper iets te kosten, melden bronnen in Den Haag.

Hoeveel de miljardeninjectie precies zal bedragen is nog onderwerp van discussie, al wordt uitgegaan van ‘tientallen miljarden’. Het is de bedoeling dat op Prinsjesdag een plan wordt gepresenteerd. Het fonds mag alleen gebruikt worden voor investeringen die bijdragen aan de ‘structuur van de economie’. Concreet wordt hierbij gedacht aan infrastructurele projecten en investeringen in onderwijs en wetenschap. Ook de woningmarkt wordt als optie genoemd. Het is echter niet de bedoeling dat er extra geld wordt uitgetrokken voor ‘lopende zaken’ zoals de gezondheidszorg, benadrukt een betrokkene. ,,De investeringen moeten wel renderen.”

Maandag en gisteren is er in coalitieverband over het toekomstfonds gesproken. De bewindslieden van Rutte III werden dinsdag bijgepraat tijdens de informele ‘heisessie’ van het kabinet in Oisterwijk. Premier Rutte zei toen al dat de regeringsploeg ‘accenten wil zetten hoe je Nederland op termijn welvarend houdt’.

Discussie

Hoe het fonds er precies uit gaat zien is nog onderwerp van discussie. Waarschijnlijk moet het plan na Prinsjesdag nog verder worden uitgewerkt. Over de initiatiefnemer voor het plan klinken in de coalitie verschillende geluiden. Minister van Financiën Wopke Hoekstra wordt door sommigen aangeduid als geestelijk vader, terwijl anderen stellen dat hij als ‘mr. No’ juist het moeilijkst is te overtuigen om investeringen te doen met geleend geld.

Het is niet voor het eerst dat er in Den Haag wordt gesproken over een toekomstfonds. Voormalig D66-leider Alexander Pechtold kreeg in 2014 van het kabinet gedaan dat een deel van de aardgasbaten in een soortgelijk fonds zou worden gestopt. Nu de gaswinning drastisch is teruggeschroefd en de gaskraan uiteindelijk helemaal dicht gaat, droogt de voeding van dit fonds echter op.

Investeringsklimaat

De aanhoudend lage rente biedt in dat opzicht goede kansen om alsnog extra investeringen te kunnen doen, zonder hoge kosten, is de gedachte. De Nederlandse staat krijgt op leningen van 30 jaar inmiddels al geld toe op de kapitaalmarkt.

Door nu extra te investeren moet worden voorkomen dat Nederland straks de boot mist, stelt een ingewijde: ,,Nu is ons onderwijs nog van hoog niveau, maar er zijn investeringen nodig om dat zo te houden. Hetzelfde geldt voor de infrastructuur: we moeten voorkomen dat de Randstad vastloopt.”