Stranger Things is vette knipoog naar werk Spielberg

RecensieWelke filmregisseur inspireert zijn jongere collega's het meest? Volgens recensent Ab Zagt is Steven Spielberg de absolute nummer 1. Zeker bij de makers van de Netflix-serie Stranger Things.

    • Ster beoordeling
    • Ster beoordeling
    • Ster beoordeling
    • Ster beoordeling
    • Ster beoordeling
Quote

De personages uit E.T. ver­te­gen­woor­di­gen een kameraadschap die wij niet meer in films tegenkomen

Volledig scherm
© Netflix

Wat zou Steven doen? Hoeveel jonge regisseurs zouden zich dat hebben afgevraagd als zij op hun filmset geconfronteerd worden met een scène die een gevoelige snaar moet raken? Het oeuvre van Steven Spielberg is - zeker als het een productie betreft die op een breed publiek mikt - in zo'n geval een onuitputtelijke bron van inspiratie.

Bij het maken van de tv-serie Stranger Things, waarvan het tweede seizoen nu op Netflix te zien is, hebben de regisseurs Matt en Ross Duffer zich overduidelijk laten beïnvloeden door films als Close Encounters of the Third Kind, Indiana Jones and the Temple of Doom en vooral E.T.

Knipoog

Volledig scherm
© REUTERS

Beide series draaien om kinderen afkomstig uit onvolledige gezinnen, een terugkerend gegeven in films van Spielberg. Hun onderlinge band is sterk, evenals hun zin in avontuur. Dat blijkt als een van hen liefdevol een monsterachtig wezentje in zijn aquarium plaatst met kwalijke gevolgen. De vette knipoog richting E.T. zal niemand ontgaan. Ook de BMX-fietsen waarmee de scholieren zich verplaatsen heeft Spielberg vaak gebruikt.

In het tweede seizoen van Stranger Things loopt het allemaal nog meer uit de hand dan in de vorige afleveringen. Zeker als de monsters zich razendsnel vermenigvuldigen. Het is popcornvermaak van het hoogste niveau.

Inspiratie

Opmerkelijk is dat de tweelingbroers Duffer, die als dertigers de jaren 80 nooit bewust hebben meegemaakt, zich zo door Spielberg en zijn generatiegenoten laten inspireren. Naar aanleiding van het eerste seizoen van Stranger Things legde ik die vraag vorig jaar aan hen voor.

Hun antwoord: ,,We hebben bijna alles gezien wat er in de jaren 80 is gemaakt. Spielberg staat van alle regisseurs uit die tijd bij ons bovenaan. De personages uit E.T. en Close Encounters of the Third Kind vertegenwoordigen voor ons een soort saamhorigheid en kameraadschap die wij nu niet meer in films tegenkomen. Dat gevoel proberen wij weer te geven in Stranger Things.''

De broers gebruiken een beproefde formule uit deze periode: ,,Wij laten een doodnormaal gezin geconfronteerd worden met een abnormale situatie waar de onderlinge verhoudingen behoorlijk op de proef worden gesteld. Daar was Spielberg een meester in.''

Volledig scherm
MTV Movie And TV Awards - Show - Los Angeles. © Photo News

Eindeloze lijst

Wie de moeite neemt kan uit Stranger Things 2 bijna een encyclopedie samenstellen met fragmenten van en verwijzingen naar films uit de jaren 80. Aliens, Halloween, Friday the 13th, Nightmare on Elm Street, Gremlins, The Goonies, Animal House, Karate Kid, The Terminator, The Thing, The Evil Dead en zelfs The Exorcist. De lijst is eindeloos.

Als iemand die in de jaren 80 niet uit de bioscoop was weg te slaan, kan ik deze fascinatie van een jongere generatie helemaal begrijpen. De films van Spielberg stralen een warmte, inventiviteit en speelsheid uit die in de huidige kassakrakers ontbreken. Denk aan Transformers en de eindeloze reeks stripverfilmingen waarin superhelden en supersonisch speelgoed de dienst uitmaken.

Volledig scherm
© Netflix

Vereenzelvigen

Het probleem is dat de kijker zich met niemand kan vereenzelvigen. Voordat je de zaal verlaat, ben je deze films alweer vergeten. Volgens velen maakte Spielberg in de jaren 80 zijn beste werk. Behalve de gebroeders Duffer lieten ook regisseurs zoals Jeff Nichols (van wie vorig jaar Midnight Special was te zien) zich inspireren. ,,Zijn werk zit in mijn DNA'', zei hij. Beter kan het niet worden gezegd.

Terug naar de jaren 80

Veel regisseurs en liefhebbers zijn dol op de films van een jaar of dertig geleden. Dit zijn de favoriete van Ab Zagt.

1. Cinema Paradiso (1988). Een heerlijk nostalgische film over een filmregisseur die terugkijkt op zijn jeugd. Het was een operateur (gespeeld door Philippe Noiret) die hem de liefde voor film bijbracht.

2. E.T. (1982). Hoe vaak gezien? Vijf, zes, tien keer? En altijd raakt de vriendschap tussen het jongetje Elliott en E.T. een snaar.

3. Das Boot (1981). De voorkeur geniet de lange versie van deze claustrofobische oorlogsfilm die zich helemaal in een Duitse duikboot tijdens WOII afspeelt. Het blijft een pakkend drama.

4. The Shining (1980). De ultieme horrorfilm van Stanley Kubrick, die veel beter is dan het boek van Stephen King. Vooral Jack Nicholson als Jack Torrance is onvergetelijk.

5. Spoorloos (1988). De beste Nederlandse speelfilm aller tijden is gemaakt door George Sluizer. Een vermissing van een vrouw (Johanna ter Steege) leidt tot een obsessie van haar vriend die het grootst denkbare offer brengt.