Achterste Brug in Borkel en Schaft.
Volledig scherm
Achterste Brug in Borkel en Schaft. © DCI Media

Achterste Brug in Borkel is het beschermen waard

BORKEL EN SCHAFT - De Achterste Brug in Borkel en Schaft staat op de nominatie voor ‘beschermd dorpsgezicht’. Er zijn nog wel wat bedenkingen.

De Valkenswaardse gemeenteraad moet binnenkort een besluit nemen over de beschermde status van een groot deel van de Achterste Brug. Nog niet iedereen staat te juichen over dit plan.

B en W van Valkenswaard volgt het advies van de A2-Erfgoedcommissie. Deze geeft aan dat dit stukje Borkel en Schaft aan de Belgische grens ‘grote cultuurhistorische waarde heeft vanwege de historische herinnering aan dit buitengebied’. Het gebiedje is een voorbeeld van de manier waarop eeuwenlang de landbouw daar werd uitgeoefend. 

De boerderijen laten veel zien van de ontwikkelingsgeschiedenis van de agrarische cultuur. Het gaat hierbij over zeven boerderijen inclusief de openbare ruimte daar omheen. Drie van die boerderijen staan al op de Rijksmonumentenlijst (Achterste Brug 14) of ze worden vermeld op de lijst Cultuurhistorische waardevolle objecten(Achterste Brug 12, 16 en 20).

Betrokken bij plannenmakerij

Enkele jaren geleden heeft Wil Peels namens de Heemkundekring Weerderheem bij de presentatie van de plannen voor Dommelland als onderdeel van Groote Heide, zich kritisch uitgelaten over de toenmalige ideeën rond de Achterste Brug. Het gebied zou een Natuurpoort worden met een belangrijk fiets-/wandelknooppunt, rechtsreeks bereikbaar vanaf de Luikerweg en met een parkeervoorziening. 

Peels geeft nu aan dat hij blij is dat de heemkundekring, in tegenstelling tot bij Dommelland, wel actief betrokken is bij de plannenmakerij. Hij klinkt redelijk tevreden. Wel had hij liever gezien dat het beschermde gebied wat ruimer genomen was. ,,Er zijn van vóór de ruilverkaveling in 1960 nog wel enkele waardevolle elementen terug te vinden.’’

Behoud van het erfgoed

Quote

Het benoemen tot beschermd dorpsge­zicht is in ieder geval een positieve ontwikke­ling voor het behoud van het erfgoed

Wil Peels, Heemkundekring

Peels vermoedt dat in de nieuwe situatie de Natuurpoort gehandhaafd zal blijven. Daarentegen staan bij de inrichting van het gebied nog wel degelijk zaken ter discussie. Hij wijst dan op de verharding van de verbindingsweg en parkeervoorzieningen. ,,Het benoemen tot beschermd dorpsgezicht is in ieder geval een positieve ontwikkeling voor het behoud van het erfgoed’’, aldus Wil Peels.

Mooie en rustige omgeving

Quote

Ik kan mijn activitei­ten gewoon voortzet­ten, zonder extra beperkin­gen

Riny Goossens, 't Brugske

Een bewoner van een van de monumentale boerderijen betreurt het dat alleen de noordkant van de straat opgenomen wordt in het plan. De gehele straat zou beter geweest zijn. Omdat dan alle (beperkende) maatregelen voor iedereen zouden gelden.

Bewoonster Riny Goossens valt net buiten het gebied met een beschermde status. Ze is blij dat het aanzien van haar woonstraat gehandhaafd blijft. Met haar zorghoeve ’t Brugske is ze ook zakelijk verbonden met het gebied. Een mooie en rustige omgeving voor haar cliënten, mensen met een lichte lichamelijke of psychische beperking, dementerenden en chronisch zieken. ,,Ik kan mijn activiteiten gewoon voortzetten, zonder extra beperkingen.’’