Grenscontrole op de N69 tussen Valkenswaard en Lommel (B).
Volledig scherm
Grenscontrole op de N69 tussen Valkenswaard en Lommel (B). © Fotoburo Bert Jansen

Grenscontroles tussen België en Nederland gaan met Franse slag

videoEINDHOVEN - Twee Belgische politiemannen zwaaien en wijzen vanaf de middenberm op de A67 terwijl ik met honderd kilometer per uur voorbij rijd. Waar willen ze me hebben? Ik verwachtte gezien de grensafsluiting een verkeersfuik of een controle bij de eerste afrit in België. Maar hier is alleen de vluchtstrook.

Ik rem en parkeer met de alarmlichten aan direct langs de tweebaanssnelweg. Een van de twee agenten steekt over en buigt zich naar het geopende raampje aan de passagierskant. ,,Volgt u de actualiteit meneer?”, vraagt hij met een lichte zucht. Ja, daar kom ik voor. Ik wil weten hoe de grenscontrole verloopt. Nederlanders mogen België niet meer binnen - en vice versa - als ze een zogeheten niet-functionele verplaatsing willen maken. Winkelen of goedkoop tanken in België zit er de komende weken dus niet in. Doen ze dat wel, dan riskeren ze een boete die kan variëren van 500 tot 4000 euro.

De agent legt langs de A67 uit dat vrachtverkeer mag doorrijden en dat ze Nederlandse voertuigen checken. Maar als je een student bent die nog wat laatste spullen van z‘n kamer in Antwerpen wil halen, mag je ook door, zegt hij. ,,Dat zal morgen wel strikter worden.” Hoe controleren ze eigenlijk of ik rechtsomkeer maak? ,,U moet uw rijbewijs afgeven.” Pardon?

Rijbewijs als borg langs de snelweg

Tien kilometer verder neem ik afslag Mol/Retie en draai aan de andere kant van het viaduct de A67 weer op richting Nederland. Vijf minuten later sta ik aan de overkant. De agent zwaait z’n benen over de vangrail en komt m’n rijbewijs brengen.

Op de Maastrichterweg tussen Schaft en Achel schat een agent van de Belgische Federale Politie deze zondagmiddag dat drie op de tien mensen die de grens willen passeren geen goede reden kunnen opgeven en rechtsomkeer moeten maken. Hij draagt geen mondkapje terwijl hij rustig de korte rij wachtende automobilisten afhandelt. Een enkeling moet even parkeren om meer informatie uit te kunnen wisselen. De rest van de wachtenden mag doorrijden, onder wie een Belgische die als verpleegkundige in Nederland werkt.

Laconieke Belgen en Nederlanders

Zijn collega op de provinciale Luikerweg tussen Valkenswaard en Lommel ziet er met een mondkapje onder zijn zwarte halsdoek beter beschermd uit. De Belgische agent heeft niet het idee dat de ernst van de situatie tot iedereen is doorgedrongen. ,,Ze zijn hardnekkig”, zegt z’n collega. Zowel sommige Nederlanders als Belgen proberen zonder relevante reden in het buurland te komen. De agenten werken deze dagen in dezelfde tweetallen om besmetting in het politiekorps te vermijden. Een wielrenner komt even checken of hij morgen wel naar z’n werk in Nederland kan. De twee agenten in de weer bij twee auto’s terwijl een jongen vanuit België naar Valkenswaard fietst. Z’n ouders zijn gescheiden, vertelt hij. Daarom moet hij de grens over. Nee, hij weet niet waarom hij niet werd gecontroleerd. Het was z’n eerste passage. 

Grenscontrole op de Maastrichterweg tussen Valkenswaard en Achel (B).
Volledig scherm
Grenscontrole op de Maastrichterweg tussen Valkenswaard en Achel (B). © Fotoburo Bert Jansen