Volledig scherm
Het Groote Meer groeit dicht; er zijn drie scenario's om dat te voorkomen. © Fotopersburo van de Meulenhof BV

Drie scenario's voor redding Groote Meer in Valkenswaard

VALKENSWAARD - Het Groote Meer in Valkenswaard dreigt dicht te groeien. De gemeente moet ingrijpen; er zijn mogelijkheden, meldt de Bosgroep.

Op de kaart van de gemeente Valkenswaard uit 1931 staan zowat aaneengesloten het Gagelven, Peetersven, Grootmeer en Kleinmeer. Nauwelijks tussenliggende bebouwing, één groot wandelpark. Het Kleinmeer, sinds enkele decennia Kleine Meer, kent mede door inzet van het IVN onder meer enkele Kempische landschapjes met populierenlaan, eikenberkbos en oude sloten. Het Peetersven/Gagelven is de laatste jaren veranderd in een gebied met ecologische waarde. Een bijzonder wandelgebied.

De staat van het tussenliggende Groote Meer heeft recentelijk in de gemeenteraad tot ongerustheid geleid. ,,Eén van onze mooiste meren groeit steeds verder dicht. Het waterpeil zakt alsmaar", zo klonk de noodkreet van Suzanne Peeters namens de fractie H&G. Wethouder Hetty Tindemans: "Grondig onderzoek voor de juiste aanpak op de lange termijn is nodig."

Bijzondere klus
Volgens de beheerder van het gebied, Bosgroep Zuid-Nederland, wordt de aanpak van dat stuk groen van ongeveer twee hectare aan de Merendreef een bijzondere klus, omdat er verschillende mogelijkheden zijn. ,,De gemeente Valkenswaard moet als eigenaar van het gebied verschillende belangen tegen elkaar afwegen en een keuze maken voor de toekomst", verklaart Jan Rots, regiomanager De Kempen van de Bosgroep en wijst op drie mogelijkheden: zorgen voor een zo hoog mogelijke ecologische waarde, creëren van een stadsvijver of gewoon leefbaar houden. In het laatste geval betekent dat: vrijhouden van de zuidrand van het Groote Meer, de oeverbegroeiing in toom houden en de bladinval veranderen. ,,Als het maar groen is", noemt Rots die insteek.

Bij een stadsvijver gaat het vooral om de functie van waterberging, een wat minder ecologisch hoofddoel. Rots: ,,Natuurlijk geen rioolwaterlozing. Schoon regenwater van de naburige school en woonwijk. Of een gescheiden riool met regenwater."

Natuurlijk waterpeil
Als het aan de Bosgroep Zuid Nederland ligt, is het streefbeeld een ven met een natuurlijke (oever)begroeiing: riet, veenmossen, waterdrieblad, wateraardbei, waternavel. Geen uitheemse planten zoals waterlelie en duizendknoop. ,,Een zo hoog mogelijke ecologische waarde. Met de juiste flora en fauna. En vooral ook een natuurlijk waterpeil", licht Rots toe.

Een keuze voor het laatste betekent onder meer baggeren van slib, deels verwijderen van riet en het afzetten van overhangende bomen zoals wilg, populier en berk om zo te komen tot een verbetering van de biodiversiteit met (water-)planten, libellen en een oeverzone met watervogels, en helder water met minder kans op blauwalg. Rots: ,,Een deel van het ven wordt dan moeilijk bereikbaar voor mensen en honden. Alleen het pad aan de Merendreef gaat dan fungeren als uitzichtpunt over het ven. Het wordt zo wel een mooie schakel in de overgang vanaf het Peetersven naar de bewoonde wereld."