Volledig scherm
VELDHOVEN - Demonstratie Eritrea Koningshof © Jean Pierre Reijnen

Hoogleraar: Verbod op Eritrese bijeenkomst is onhoudbaar

VELDHOVEN - Een conferentie verbieden, mag helemaal niet. Burgemeester Mikkers zal teruggefloten worden door de rechter, maar tegen die tijd zijn de Eritreeërs al lang weer weg uit Veldhoven.

Het bewind in Eritrea is één van de meest dictatoriale ter wereld en dan komt de rechterhand van de president naar Veldhoven om daar de Eritrese jeugd toe te spreken. Vervolgens loopt een tegendemonstratie uit de hand en belagen de betogers een diplomatenauto. Het lijkt heel logisch dat de Veldhovense burgemeester Jack Mikkers de conferentie dan verbiedt. Volgens Jan Brouwer, hoogleraar Algemene Rechtswetenschap aan de Rijksuniversiteit Groningen, gaat hij daarmee echter helemaal de fout in.

Vrijheid van vergadering
,,We hebben in Nederland de vrijheid van vergadering”, zegt Brouwers. “Een burgemeester kan een conferentie niet preventief verbieden.” Hij kan alleen tijdens een bijeenkomst optreden als daar dingen voorvallen die de openbare orde bedreigen. ,,Als er ter plekke een vechtpartij uitbreekt bijvoorbeeld. Maar niet wanneer er elders in de gemeente relletjes plaatsvinden.”

Dat de demonstranten donderdagmiddag een diplomatenauto belaagden, is dan ook geen legitieme reden om de conferentie te verbieden, zegt Brouwers. Wel had Mikkers naar aanleiding daarvan de demonstratie een halt kunnen toeroepen.

Signalen
Als aanleiding voor het verbod op de bijeenkomst geeft Mikkers niet alleen de belaagde auto. Hij zegt ook dat hij ‘signalen’ heeft ontvangen op basis waarvan hij vindt dat hij de veiligheid van de mensen op de conferentie niet kan waarborgen de komende dagen. Waaruit die signalen precies bestaan, kan Mikkers niet verduidelijken. Een ‘bekend smoesje’ noemt Brouwers het. ,,Dat zeiden burgemeesters vroeger ook wanneer ze een bijeenkomst van extreemrechts wilden verhinderen. Maar dat is echt te gemakkelijk. In de jaren ’90 heeft de rechter al geoordeeld dat er dan maar genoeg politie moet worden ingezet.”

Niet dat Brouwers geen oog heeft voor de positie van de burgemeester. ,,Begrijpen doen we Mikkers allemaal wel. Iedereen zegt straks tegen hem dat hij het goed heeft gedaan. Maar uiteindelijk zal de rechter hem op de vingers tikken.” Tegen die tijd zijn de Eritreeërs al lang weer weg. Het is een trucje dat vaker wordt gebruikt door burgemeesters. Brouwers haalt het voorbeeld aan van de zeven omstreden imams die eind 2015 naar de Al Fourqaan moskee in Eindhoven zouden komen om te prediken. Toenmalig burgemeester Rob van Gijzel stak daar een stokje voor, maar werd in januari van dit jaar alsnog door de rechter terechtgewezen. Het verbieden van een bijeenkomst mag dus niet, maar werkt wel. Je wordt er later alleen een keer voor op de vingers getikt.