Volledig scherm
Remco, Arnold, Maikel en Danny Stam. © Rik Elfrink

Elfstedenheld Arnold Stam (50) en zijn zonen kleuren Bavaria-wielerronde van Lieshout

Heel Nederland keek in 1997 mee toen Arnold Stam uit Sprang-Capelle in de voorlopig laatste Elfstedentocht in de beslissende kopgroep meedeed om de winst. De echte sportliefhebber weet dat hij in de ‘tocht der tochten’ een vijfde plek uit het vuur sleepte. Eigenlijk was die plaats voorbehouden aan Piet Kleine, maar hij was vergeten te stempelen en dus schoof Stam op. 

Zodra de marathonschaatser vroeger op kop ging beuken, kromde de rest van het peloton soms huilend de rug. Op de smalle ijzers is het 50-jarige krachtmens nog altijd een rijder die respect afdwingt en ook tussen de stoempers op een koersfiets staat de beul van weleer nog altijd zijn mannetje. Wie van de rondjes rond de kerk houdt, houdt van het sloperswerk van Stam. Zet een racefiets onder het machtige sportlichaam en Stam senior gaat als de brandweer, tussen jongens die bijna allemaal zijn zonen konden zijn. Sterker nog, bij twee van zijn ‘concurrenten’ in de Bavaria-ronde van Lieshout van dinsdagavond was hij daadwerkelijk de mannelijke verwekker. 

Tijdens de koers voor elite-renners (met een kleine vijftig vertrekkers) eindigde Arnold Stam keurig als elfde, maar moest hij in de uitslag wel zijn meerdere erkennen in zijn nazaten. De 19-jarige Maikel Stam (zesde) deed het het achter winnaar Coen Vermeltfoort het beste, terwijl zijn ruim twee jaar oudere broer Danny een nette negende plek voor zich opeiste. Een ronde voor tijd lag hij nog vierde, maar door een krampaanval moest deze Stam-telg de teugels in de slotfase even laten vieren. Na wat persoonlijke aandacht van moeder Elly Stam was de pijn aan de meet snel verdwenen. ,,Hij koerst niet zoveel”, zegt ze. ,,Het moet allemaal namelijk passen in de schema's voor het schaatsen.” 

Bijzaak

Hoe goed het allemaal lijkt wat de Stammen in Lieshout presteren, het is eigenlijk maar bijzaak. Marathonschaatsen is naast de wielersport hun grote passie. Zodra de temperaturen richting het vriespunt gaan, kijkt menig coureur wanneer het eindelijk weer eind februari wordt. Bij ‘Firma Stam en zonen’ geen winterslaap. Dit familiebedrijf met vier mannelijke leden en moeder Elly aan boord dendert het hele jaar door, weer of geen weer. ,,Ik rij zelf nog in een zomeravondcompetitie en pak ook een paar KNWU-koersen per jaar mee”, aldus Elfstedenheld Arnold na zijn keurige prestatie in het Bavaria-dorp. ,,In mijn echt goede tijd woog ik rond de 75 kilo, maar nu zijn er een stuk of tien of misschien nog iets meer bijgekomen.” Zijn vrouw denkt nog even terug aan de Elfstedentocht van 22 jaar terug. ,,Ik was toen zwanger van Maikel”, herinnert ze zich nog. 

Met zijn zesde plek is de ‘Elfstedenzoon’ van Stam niet de beste. Er is nóg een naaste bloedverwant die in Lieshout de aandacht opeist. Bij de nieuwelingen (15- en 16-jarige wielrenners) is Remco Stam de beste. De derde schaats- en fietszoon van Stam heeft dus ook de goede genen en is talentvol tussen de zoevende wielen en snerpende ijzers. Weer een levend bewijs dat de schijnbaar onuitputtelijke krachten van vader linea recta overslaan op de jongere Stam-garde.

Uitslag ronde van Lieshout: 

1. Coen Vermeltfoort
2. Robbie van Bakel
3. Jasper de Laat